logo
calendar29 июн 2021
view1
Asosiy til:O'zbek

МИЛЛИЙ КОРПУС ЯРАТИШНИНГ ТЕХНОЛОГИК ЖАРАЁНИ ХУСУСИДА

Fan yo'nalishi:
pdf

60dae6351e4a0.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Мақолада тилнинг интернет, компьютер технологиялари тилига айланиши математик лингвистика, унинг давоми бўлган компьютер лингвистикасининг шаклланганлиги ва ривожланиш даражаси билан боғлиқлиги, айниқса, сунъий интеллект учун табиий тилларни моделлаштириш муаммоси хусусида мушоҳада юритилган. Ўзбек тилининг халқаро мақомини оширишда ўзбек тили миллий корпуси катта аҳамиятга эга. Компьютер лингвистикаси фани доирасида амалга оширилаётган ишлар ўзбек тилидаги мавжуд муаммоларни ҳал этишда муҳим роль ўйнайди. Мақолада миллий корпус яратишнинг заруратлари нимада эканлиги, таълим жараёнида сўзнинг нозик қиррасини ўрганиш, уни нутқида қўллаш кўникмасини шакллантиришда нимага таяниш кераклиги, ўзбек тили миллий корпуснинг фан ва миллат учун нима аҳамияти борлиги, ўзбек тили миллий корпуснинг асосий фойдаланувчилари ким бўла олиши мумкинлиги хусусида асосли фикр-мулоҳазалар билдирилди. Корпуснинг асосий фойдаланувчилари, албатта, турли йуналишларда иш олиб бораётган тилшунос тадқиқотчилардир. Маълум бир даврдаги тилга оид ишончли статистик маълумотлар адабиётшунослар, тарихчилар ва бошка гуманитар соҳалар вакилларини ўзига жалб этиб келгандир. Тилни ўқитишда ҳам миллий корпуснинг ахамияти каттадир. Миллий корпус яратишнинг технологик жараёни хусусида фикр-мулоҳазалар баён қилинди. Жумладан, миллий корпус технологик жараёни: танланган матнлар асосида лексема ва сўз шаклларининг такрорланиши луғатини яратиш; олинган такрорланиш луғатининг ҳар қандай бирлиги учун матнни кўриб чиқиш; графикли сўзни бўғинга ажратиш ва бўғинларнинг такрорланиш луғатини тузиш; сўз захираларини саралаш; бир вақтнинг ўзида чекланмаган файлларни қайта ишлаш; ташқи белгиларга эга бўлган матнлар корпусларини яратиш кабилардан иборатлиги изоҳлаб берилган.

MUALIFLAR

Teglar

# преобразование# transformation# технологик жараён# technological process# технологический процесс# корпус# корпусная лингвистика# corpus linguistics# конверсиялаш# корпус лингвистикаси# компьютер лингвистикаси# computer linguistics# компьютерная лингвистика# обработка текста# housing# графематик таҳлил# матнни қайта ишлаш# сўз захираларини саралаш# графический анализ# выбор ресурса слова# graphical analysis# word processing# word resource selection

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Абдурахмонова Н.З., Ҳайдаров М.Р. Ўзбек тилида WORDNET яратиш масалаларига доир // Ўзбекистонда хорижий тиллар (электрон илмий-методик журнал). № 4. 2019. — Б.19–28. — URL: https://journal.fledu.uz/uz/issue/4-27-2019

Абжалова М. Ўзбек тилидаги матнларни таҳрир ва таҳлил қилувчи дастурнинг лингвистик модуллари (Расмий ва илмий услубдаги матнлар таҳрири дастури учун). Филол. фан. бўйича фалсафа доктори (PhD)…дис. автореф. — Фарғона, 2019. — 45 б.

Атабоев Н.Б. Корпус лингвистикасининг асосий хусусиятлари // Ўзбекистонда хорижий тиллар (электрон илмий-методик журнал). — № 2 (25) / 2019. — Б. 37–45. — URL: https://journal.fledu.uz/uz/issue/2- 25-2019/

Мельчук И.А. Порядок слов при автоматическом синтезе русского слова (предварительные сообщении) / Научно-техническая информация. 1985, № 12. — С.12–36.

Meyer C.F. English Corpus Linguistics. — Cambridge: Cambridge University Press, 2002. — URL: https://pdfs.semanticscholar.org/c775/4bfab1d0f7

Поляков А. Е. Технология подготовки информации в Национальном корпусе русского языка Текст. / Поляков А.Е. // Национальный корпус русского языка: 2003–2005. Результаты и перспективы. — М., 2005. — 192 с.

Toirova G. Importance of Interface in Creating Corpus// International Journal of Recent Technology and Engineering (IJRTE) ISSN: 2277– 3878, Volume 8, Issue 2S10, September 2019. — pp. 4591–4593.

Toirova G. The Role of Setting in Linguistic Modeling. International Multilingual Journal of Science and Technology. ISSN: 2528-9810 Vol. 4 Issue 9, September — 2019. — pp. 722–723.

Рыков В.В. Курс лекций по корпусной лингвистике. — URL: http://rykov-cl.narod.ru/c.html.

Савчук С.О. Корпус современной русской прессы: из опыта создания и использования // Труды Международной конференции «Корпусная лингвистика — 2011». — СПб.: Санкт-Петербургский государственный университет, 2011. — С. 149–154.

Эшмўминов А. Ўзбек тили миллий корпусининг синоним сўзлар базаси. Филол.фан.бўйича фалсафа доктори (PhD)…дис. афтореф. — Қарши, 2019. — 46 б.

Ҳамроева Ш. Ўзбек тили муаллифлик корпусини тузишнинг лингвистик асослари. Филол. фан. бўйича фалсафа доктори (PhD)…дис. автореф. — Қарши, 2018. — 45б.

public

SLIB.uz — O'zbekiston ilmiy jurnallari va maqolalar yagona tizimda ilmiy nashirlarni bir joyda ko'rish, izlash va ulardan foydalanish imkonini beruvchi zamonaviy platforma.

Ijtimoiy tarmoqlarda
instagramtelegramyoutubefacebook

Bog'lanish uchun

Manzil:Chilonzor tumani Qatortol ko'chasi 60B

Tel:+998(55)511-44-00

Savol-javob va takliflar uchun

© 2026 Barcha huquqlar himoyalangan.