Муаммонинг келиб чиқиши. Қора металлар коррозиясидан келувчи иқтисодий зарар йилига юз миллион долларни ташкил этади. Металларни ҳимоялаш бўйича вазифаларни амалий жиҳатдан ҳал қилиш имконияти айрим ҳолатларда техникадаги кўплаб соҳаларнинг ривожланиш даражасини аниқлаб беради. Ингибитор ишлаб чиқарувчи фирмалар уларнинг кимёвий таркиби тўғрисида маълумот бермайди. Адабиётларда сувли муҳитларда, нефтни қазиб олиш объектларида, зангларни йўқотиш технологик жараёнларида пўлат коррозияси ингибиторларини қўллаш усуллари ҳақида маълумотлар мавжуд. Ишнинг мақсади. Азот тутган бирикмалар асосида кислотали муҳитда углеродли пўлат коррозиясининг юқори самарали ингибиторларини яратиш, уларнинг таъсир механизмини тадқиқ этиш. Методологияси. Ушбу ишда пўлат коррозияси назоратининг стандарт усуллари: гравиметрик, ҳамда материалларни физик-кимёвий тадқиқ этиш: ИҚ-спектроскопия, рентгенофазавий таҳлил усулларидан фойдаланилган. Илмий янгилиги. Мочевина ва тиомочевина бирикмалари асосидаги органик турдаги ингибиторлар билан металларни ҳимоялашнинг янги илмий йўналиши таклиф этилган, уларнинг ҳимояловчи таъсир механизми ва ҳимоялаш самарасига таъсир этувчи қонуниятлар аниқланган, бу эса янги самарали ингибиторларни мақсадли синтез қилиш имконини берган. Олинган натижалар. Ўтказилган гравиметрик тадқиқотлар, коррозия тезлигини, тўхтатиш коэффициенти, ҳимоялаш даражасини ҳисоблаш, ИҚ-спектрлар таҳлили ва бошқа ўлчашлар асосида мочевина ва тиомочевина бирикмалари асосидаги органик турдаги ингибиторлар таклиф этилган. Уларнинг таъсир механизмлари бирикмаларнинг тузилиши ҳамда физик-кимёвий хусусияларига боғлиқлиги аниқланган. Хусусиятлари: - кислотали муҳитда тиомочевина ва мочевина асосидаги ингибиторлар; - аминогуруҳтутган бирикмалар асосида ингибиторлар синтези; - ҳимоялаш механизми ва унинг ингибитор тузилишга боғлиқлиги; - ингибитор синтезини аниқловчи ҳимоялаш қонуниятлари.