logo
calendar18 июн 2022
view2
Asosiy til:Rus

СУҒОРИЛАДИГАН ТИПИК БЎЗ ТУПРОҚЛАРДА БАРГДАН ОЗИҚЛАНТИРИЛГАНДА КУЗГИ БУҒДОЙНИНГ ДОН СИФАТИ

Fan yo'nalishi:
pdf

62adb2fd8c7df.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Қишки буғдой донининг сифатини ошириш муаммоси долзарб ва шу билан бирга нисбатан ечимини топмайди. Республикамизнинг кўплаб хўжаликларида сўнгги йилларда суғориладиган ерларда кузги буғдой донининг ҳосилдорлиги 50 ц/га ва ундан ортиқни ташкил этмоқда. Буғдой турлари ва навларига боғлиқ равишда донлари таркибидаги оқсил миқдори 11-20% гача бўлиб турли мақсадларда ишлатилади. Агарда буғдой донлари таркибидаги оқсил 11-13% гача бўлса чорва моллари учун озиқа, 14-15% гача бўлса нон ва 17-18% бўлса макарон тайёрлашда ишлатилади. Мамлакатимиз суғориладиган ерларида етиштирилиб 70-80 ц/га ва ундан ҳам юқори ҳосил олинаётган кузги юмшоқ буғдой навлари донларининг аксарият қисми нон ва нон маҳсулотлари тайёрлашда ишлатилиб, улардан нон тайёрлаш технологияси талаблар даражасида бўлмаслиги оқибатида тайёрланган ноннинг сифатсиз бўлиши ҳолатлари кузатилади. Шу билан бирга, доннинг сифати пастлигича қолмоқда, дон таркибидаги оқсил миқдори 10-12% гача, ундаги хом клейковина миқдори 19-25% оралиғида. Қишки буғдой донидаги бу протеин миқдори белгиланган меъёрдан анча паст бўлиб, баргдан озиқлантириш билан минерал ўғитларнинг самарадорлиги кескин ошади, ўсимликларнинг сўрувчи зараркунандаларига чидамлилигини оширади. Доннинг технологик хусусиятлари кескин яхшиланади, яъни оқсил миқдори 1,5-2,1% га, клейковина 3,1-4,9% га кўпаяди. Уннинг кучлилиги ва нон ҳажми ортади. Кузги буғдойнинг азотга бўлган эҳтиёжи бутун ўсиш даври давомида юқори бўлади. Буғдой ўсимлигида 75-80% азот бошоқлаш даврига қадар ўсимликнинг барг ва поясида тўпланади. Ана шу тўпланган азот ҳисобидан дон тар- кибидаги оқсилнинг асосий қисми ҳосил бўлади. Ҳосилдорлик юқори (65-70 ц/га) бўлганда ўсимликнинг барги ва поясида тўпланган азот миқдори донда оқсил моддасини етарли миқдорда бўлишини таъминлай олмайди. Айниқса, азот танқислиги кузги буғдойда ҳосил элементлари шаклланаётган вақтда, яъни ривожланишнинг бошоқлаш, гуллаш ва сут пишиш даврларида кузатилади. Бироқ, бу даврда кузги буғдойни озиқлантиришда бир қатор муаммолар мавжуд. Масалан, бошоқлаш, гуллаш даврида ўсимлик ўсиб кетганлиги, ёғингарчиликнинг кам бўлиши ёки сувнинг етишмаслиги сабабли тупроқ орқали озиқлантиришда бир қатор қийинчиликлар туғдиради. Шу сабабдан кузги буғдой бошоқлаганда тупроқ таркибида ўсимлик томонидан ўзлаштирилиши осон бўлган азот миқдори етишмайди. Бу ўз навбатида буғдой дон ҳосили ва сифатига салбий таъсир кўрсатади.

MUALIFLAR

Teglar

# качество# quality# сифат# зерно# protein# клейковина# фосфор# phosphorus# буғдой# wheat# азот# nitrogen# grain# дон# урожайность# yield# urea# fertilizer# удобрение# карбамид# ҳосил# оқсил# белок# gluten# пшеница# мочевина# ўғитлар# внекорневая подкормка# объем хлеба# технологические свойства муки# опрыскивание.# нон ҳажми# уннинг технологик хусусиятлари# барг билан озиқлантириш# пуркаш.# bread volume# technological properties of flou# foliar feeding# spraying.

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Авдонин Н.С. «Агрохимия» МГУ, М.:1982 г.

Атабаева Х.Н., Азизов.Б.М. «Буғдой» Т-1., 2008 й.

Аманов А.М., Кимсанбоев Х.Х, Атабаева Х.Н., Азизов Б.М. «Кузги буғдойни илдиздан ташқари озиқлан- тириш бўйича тавсиялар». Тошкент-2008 й.

Минеева В.Г. «Минеральных удобрений озимой пшеницы» 1989 г.

Лебедев С.И. «Физиология растений» Агропромиздат, М.:,1988 г.

Максимов И.Л., Понамарев В.И. «Повышение качества зерна пшеницы» М.:1981 г.

Доспехова Б.А. Опыты проводились в четырех повторениях. 1981 г. 2005 № 12.

Ремесло В.Н. «Пщеница». 1977 г.

Саъдуллаев А.У., Хўжаев Ш.Т., Пўлатов З.А. “Ғўза ниҳоллари ҳимояси”. //Ўзбекистон қишлоқ хўжалиги Тошкент. 2011 й. № 5. 4-5 б.

Мусаев Б. Агрокимё. Тошкент.: 2001. – 252-253 б.

public

SLIB.uz — O'zbekiston ilmiy jurnallari va maqolalar yagona tizimda ilmiy nashirlarni bir joyda ko'rish, izlash va ulardan foydalanish imkonini beruvchi zamonaviy platforma.

Ijtimoiy tarmoqlarda
instagramtelegramyoutubefacebook

Bog'lanish uchun

Manzil:Chilonzor tumani Qatortol ko'chasi 60B

Tel:+998(55)511-44-00

Savol-javob va takliflar uchun

© 2026 Barcha huquqlar himoyalangan.