logo
calendar28 октябр 2024
view2
Asosiy til:O'zbek

OQOVA SUVLARNI TOZALASH JARAYONINI NOQAT’IY MANTIQ ASOSIDA BOSHQARISH MODELINI ISHLAB CHIQISH

Fan yo'nalishi:
pdf

671f693e95585.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Oqova suvlarni tozalash texnologiyalarini takomillashtirish, ularning energiya sarfini kamaytirish, suv tannarxini tushirish va sifatini oshirish kabi muammolarning bitta yechimi jarayonni to‘g‘ri boshqarish hisoblanadi. Ushbu ishda birinchi marta oqova suvlarni ion-almashinish smolalari yordamida tozalash texnologiyasi ishlab chiqilgan bo‘lib, qurilma Qo‘ng‘irot soda zavodidagi oqova suv aralashmasini tozalash jarayonida sinovdan o‘tkazilgan. Zavod hududida o‘tkazilgan sinov natijalariga ko‘ra, oqova suv tarkibidagi umumiy tuz miqdori 1885 mg/l dan 27,3 mg/l gacha tushirilgan. Umumiy qattiqlik esa 9,3 dan 0,27 gacha pasaytirilgan. pH miqdori 9,5 dan 7,5 gacha kamaytirilgan. Lekin 1 m3 oqova suvni tozalash uchun 1,8–2,5 kWh energiya sarflangan va buni kamaytirish talab etiladi. Mazkur maqolada oqova suvlarni ion-almashinish smolalari orqali tozalash jarayonini noqat’iy mantiq asosida boshqarish modeli ishlab chiqilgan. Suv tarkibidagi umumiy tuzlar miqdori, pH ko‘rsatkichi hamda suvning umumiy qattiqligi asosiy parametrlar hisoblanadi. Qurilmadan olingan tajriba natijalari bo‘yicha belgilangan miqdorda suv sarfini nazorat qilish orqali ushbu parametrlarni noqat’iy mantiq asosida boshqarishning Matlab dasturi yordamida imitatsion modeli qurildi. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, ishlab chiqilgan modelni jarayonda qo‘llab, suvdagi umumiy tuzlar konsentratsiyasini 99 %gacha tozalikda boshqarish, rostlash vaqtini esa 20 sekundgacha kamaytirish mumkin. Rostlash vaqtini kamaytirish orqali energiya sarfini o‘rtacha 1,8–2,5 kWh dan 1,2–1,8 kWh gacha oraliqda minimallashtirishga erishilgan.

MUALIFLAR

Teglar

# fuzzy logic# ионообменные смолы# wastewater treatment# oqova suvlarni tozalash# ion-almashinish smolalari# noqat’iy mantiq# Matlab modeli# очистка сточных вод# нечёткая логика# моделирование в Matlab# ion-exchange resins# Matlab modelling

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Al-Khuzaie, M. M., & Abdul Maulud, K. N. (2023). Optimization pollutants removals from wastewater treatment plant using artificial neural networks. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 1167 (1), 012053. doi:10.1088/1755-1315/1167/1/012053

Arias, M. F. C., Bru, L. V. I., Rico, D. P., & Galvañ, P. V. (2011). Comparison of ion exchange resins used in reduction of boron in desalinated water for human consumption. Desalination, 278(1–3), 244–249. doi:10.1016/j.desal.2011.05.030

Ayaz, M., Namazi, M. A., Din, M. A. U., Ershath, M. I. M., Mansour, A., & Aggoune, el-H. M. (2022). Sustainable seawater desalination: Current status, environmental implications and future expectations. Desalination, 540, 116022. doi:10.1016/j.desal.2022.116022

Chiroşcă, A., Dumitraşcu, G., Barbu, M., & Caraman, S. (2011). Fuzzy Control of a Wastewater Treatment Process. In J. Watada, G. Phillips-Wren, L. C. Jain, & R. J. Howlett (Eds.), Intelligent Decision Technologies (Vol. 10, pp. 155–163). Springer Berlin Heidelberg. doi:10.1007/978-3-642-22194-1_16

Curto, D., Franzitta, V., & Guercio, A. (2021). A review of the water desalination technologies. Applied Sciences, 11 (2), 670. doi:org/10.3390/app11020670

Darre, N. C., & Toor, G. S. (2018). Desalination of water: a review. Current Pollution Reports, 4 (2), 104–111. doi:10.1007/s40726-018-0085-9

Dhakal, N., Salinas-Rodriguez, S. G., Hamdani, J., Abushaban, M., Sawalha, H., Schippers, J., & Kennedy, M. (2022). Is Desalination a Solution to Freshwater Scarcity in Developing Countries? Membranes, 12, 381. doi:10.3390/membranes12040381

Elsaid, K., Kamil, M., Sayed, E. T., Abdelkareem, M. A., Wilberforce, T., & Olabi, A. (2020). Environmental impact of desalination technologies: A review. Science of The Total Environment, 748, 141528. doi:10.1016/j. scitotenv.2020.141528

Eshbobaev, J. A., Khamidov, B. T., Norkobilov, A. T., & Kodirov, O. S. (2023). Development of the computer model of the waste water treatment process using ion-exchange resins in the Matlab program. Chemical Technology, Control and Management, 4, 63–69. doi:10.59048/2181-1105.1484

Eshbobaev, J., Norkobilov, A., Turakulov, Z., Khamidov, B., & Kodirov, O. (2023). Field trial of solarpowered ion-exchange resin for the industrial wastewater treatment process. ECP 2023, 47. doi:10.3390/ ECP2023-14626

Ghazi, Z. M., Rizvi, S. W. F., Shahid, W. M., Abdulhameed, A. M., Saleem, H., & Zaidi, S. J. (2022). An overview of water desalination systems integrated with renewable energy sources. Desalination, 542, 116063. doi:10.1016/j.desal.2022.116063

Gleick, P. H., & Cooley, H. (2009). The World’s Water 2008-2009: The Biennial Report on Freshwater Resources. Island Press.

Ihsanullah, I., Atieh, M. A., Sajid, M., & Nazal, M. K. (2021). Desalination and environment: A critical analysis of impacts, mitigation strategies, and greener desalination technologies. Science of The Total Environment, 780, 146585. doi:10.1016/j.scitotenv.2021.146585

Jones, E., Qadir, M., Van Vliet, M. T. H., Smakhtin, V., & Kang, S. (2019). The state of desalination and brine production: a global outlook. Science of The Total Environment, 657, 1343–1356. doi:10.1016/j. scitotenv.2018.12.076

Kamolov, A., Turakulov, Z., Norkobilov, A., Variny, M., & Fallanza, M. (2023). Decarbonization challenges and opportunities of power sector in Uzbekistan: a simulation of turakurgan natural gas-�ired combined cycle power Plant with exhaust gas recirculation. Engineering Proceedings, 37 (1), Article 1. doi:10.3390/ECP2023- 14648

Ming, C. C. (2017). Evaluation, modelling and control of ultrafiltration membrane water treatment systems.

Nour, M., Said, S. M., Ramadan, H., Ali, A., & Farkas, C. (2018). Control of Electric Vehicles Charging Without Communication Infrastructure. 2018 Twentieth International Middle East Power Systems Conference (MEPCON), 773–778. doi:10.1109/MEPCON.2018.8635277

Qiao, J.-F., Hou, Y., Zhang, L., & Han, H.-G. (2018). Adaptive fuzzy neural network control of wastewater treatment process with multiobjective operation. Neurocomputing, 275, 383–393. doi:10.1016/j. neucom.2017.08.059

Saavedra, A., Valdés, H., Mahn, A., & Acosta, O. (2021). Comparative analysis of conventional and emerging technologies for seawater desalination: northern chile as a case study. Membranes, 11 (3), 180. doi:10.3390/membranes11030180

Santín, I., Pedret, C., & Vilanova, R. (2015). Fuzzy control and model predictive control configurations for effluent violations removal in wastewater treatment plants. Industrial & Engineering Chemistry Research, 54 (10), 2763–2775. doi:10.1021/ie504079q

Sharon, H., & Reddy, K. S. (2015). A review of solar energy driven desalination technologies. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 41, 1080–1118. doi:10.1016/j.rser.2014.09.002

Yalaletdinova, A., Malkova, M., Vozhdaeva, M., Serebryakov, P., Kantor, O., & Kantor, E. (2024). Prediction of optimal coagulant and flocculant dosage for water treatment at surface water intake. E3S Web of Conferences, 480, 02009. doi:10.1051/e3sconf/202448002009

public

SLIB.uz — O'zbekiston ilmiy jurnallari va maqolalar yagona tizimda ilmiy nashirlarni bir joyda ko'rish, izlash va ulardan foydalanish imkonini beruvchi zamonaviy platforma.

Ijtimoiy tarmoqlarda
instagramtelegramyoutubefacebook

Bog'lanish uchun

Manzil:Chilonzor tumani Qatortol ko'chasi 60B

Tel:+998(55)511-44-00

Savol-javob va takliflar uchun

© 2026 Barcha huquqlar himoyalangan.