Қадим даврлардан то бизнинг давримизгача чолғулар турли шакл ва кўринишларда эҳтиёжларга қараб шаклланди ва такомиллашди. “Ўзбек халқ чолғуларининг келиб чиқиши қадим-қадим даврларга бориб тақалади. Қадимий Айратам шаҳристон археологик қазилмалари(1933 йил)да топилган материаллар, қадимий адабий манбалар ўзидан илгари турли мусиқа созлари бўлганлигини исботлаб турибди” [1]. Осори атиқалар шундан далолат берадики, турли хил мусиқа чолғулари; дамли ва урма зарбли чолғулар, торли ва мизробли (чертма) чолғулар, жумладан, лютня, барабан, руд, най, сурнай, чанг, уд ва ғижжак каби мусиқа чолғуларининг якканавоз ижрочиликда кенг фойдаланилганлиги ҳамда бу каби мусиқа чолғулари қадимда ҳам мавжуд бўлганлиги, юқорида таъкидлаганимиздек, турли қадимий ёдгорликлардан бизга маълум.