logo
calendar23 июл 2025
view2
Asosiy til:Ingliz

КИРИШ ГАПЛИ ҚЎШМА ГАПЛАРНИНГ УМУМИЙ НАЗАРИЯСИ ВА МЕТАТИЛИ МУАММОЛАРИ

Fan yo'nalishi:
pdf

6880d7349a9b3.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Ушбу мақолада қўшма гапларнинг анъанавий тан олинган турлари (тенг боғланган қўшма гаплар, эргаш гапли қўшма гаплар ва аралаш қўшма гаплар) билан бир каторда уларнинг яна бир инвариант тури, яъни кириш гапли қўшма гапларнинг умумий назарияси, метатили муаммолари ва таснифи ҳақида сўз боради. Бу ерда асосий эътибор шундай парентез конструкциялар, тўғрироғи сўзлар, сўз бирикмалари ва гаплар(клоузлар) билан ифодаланган кириш конструкцияларига қаратилган бўлиб, бундай конструкциялар ўз таркибига кираётган асосий гапнинг кесимидан англашилган фактлар (ҳаракатлар, сифатлар, миқдорлар, ҳолатлар)га бериладиган “субъектив модал баҳо” концептини воқелантиришга махсуслашган. Бу ерда муаллиф кириш гапи(клоузи) билан ифодаланган, “кириш элементлари”ни ўз ичига олган, анъанавий “ёйиқ содда гаплар мақоми”га эга деб тан олинган турларига ургу берар экан, уларнинг юзаки ва ички таркиблари камида иккита предикатив бирликдан иборат бўлган, ҳар бири грамматик эга-кесим структурасидан ташкил топган қўшма гапдан мутлоқо фарқ қилмаслигини таъкидлайди. Айрим махсус адабиётларда “кириш(парентез) эргаш гапли қўшма гаплар” деб номланувчи конструкцияларга танқидий муносабат билдирар экан, муаллиф уларни “кириш гапли қўшма гаплар”дан ўзга нарса эмаслигини, чунки уларда “бош” ва “эргаш гаплар”ни ажратишнинг иложи йўқлигини эътироф этади ва ўз фикрини бадиий адабиётлардан келтирилган мисоллар билан далиллаштиради, натижада бундай ёндашув қўшма гапларнинг анъанавий парадигмаси уч аъзоли эмас, балки тўрт аъзоли эканлигига пухта замин яратади.

MUALIFLAR

Teglar

# sentence# предложение# гап# compound sentence# қўшма гап# complex sentence# сложноподчиненное предложение# сложное предложение# кириш гапли қўшма гап# сложновводное предложение# invariant types of sentence# composite sentence# semi-composite sentence# composite sentence with an inser# composite sentence with an intro# гапнинг инвариант турлари# тенг боғланган қўшма гап# эргаш гапли қўшма гап# аралаш қўшма гап# киритма гапли қўшма гап# инвариантные типы ппедложения# сложносочиненное предложение# сложное предложение смешанного т# сложновставное предложение

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Biber D., Johansson S., Leech G., Conrad S. & Finegan E. Longman Grammar of Spoken and Written English. — London: Longman, 1999. — 1204 p.

Charles M. Phraseological patterns in reporting clauses used in citation: A corpus-based study of theses in two disciplines. // English for Specific Purposes, — 2006. — No.25. — P. 310–331

Crystal D. A dictionary of language. — Chicago: University of Chicago Press. 2001. — 390 p. — URL: https://openlibrary.org/books/OL6796848M/A_dictionary_of_language

Crystal D. The Cambridge Encyclopedia of the English language. — Cambridge: Cambridge University Press, 1995. — 491 p.

Dehe N., Kavalova Y. Parentheticals. Monograph, Amsterdam: Benjamins, 2007, — 24 р.

Elouazizi N. The formal syntax for licensing parenthetical verb clauses. Phd dissertation in Linguistics. — Kanada: Simon Fraser University. 2020. — 177 p.

Griffiths J. Speaker and quote reduced parenthetical clause. Parenthetical verbs. — Berlin: Berlin Mouton de Gruyter. 2014. — 557 p.

Halliday M.A.K. An Introduction to Functional Grammar. — London. 1994. — 434 p. — URL: https://openlibrary.org/books/OL1224020M/An_introduction_to_functiona l_grammar

Hamzah N.J. Comment Clauses in English and Arabic: A Comparative Analysis.//Journal of University of Babylon for Pure and Applied Sciences — 2017. — No.25(6). — pp. 3132–3149.

Hartmann R.R., Stork F.C. Dictionary of Language and Linguistics. — London: Applied Science Publishers. 1972. — 302 p.

Leech G, Svartvik J. A Communicative Grammar of English. — Longman, 1975. — 304 p. — URL: https://www.studmed.ru/leech-geoffreysvartvik-jan-a-communicative-grammar-of-english_a840f4187ce.html.

Maastricht L. v. Reporting and Comment Clauses in Romance// Conference: TaBu Day 32nd Linguistics Conference. Radboud University June 2011. — pp. 237–258. — URL: https://www.researchgate.net/publication/272785339_Reporting_and_Com ment_Clauses_in_Romance .

Potts C. The Syntax and Semantics of As-Parentheticals.// Natural Language and Linguistic Theory. — 2002. — No. 20(3). — pp. 623– 689.

Quirk R., Greenbaum S., Leach G., Svartvik J. A Comprehensive Grammar of the English Language. — New York: Longman 1985. — 1776 p.

Schneider S., Glikman, J., Avanzi M. Linguistische Arbeiten. — Berlin: Boston de Gruyter, 2015. — 557 s.

Абдурахмонов Г. Ўзбек тили грамматикаси. — Тошкент: Ўқитувчи, 1996. — 246 б. — URL: https://openlibrary.org/books/OL20218651M/%C5%ACzbek_tili_grammat ikasi A

Акимова Г.Н. Новое в синтаксисе современного русского языка. — Москва: Высшая школа, 1990. — 168 с.

Антонова В. В. Парентетические конструкции современного русского языка в лингвокультурологическом аспекте: автореферат дис. ... кандидата филологических наук. — Москва, 2015. — 18 с. — URL: https://search.rsl.ru/ru/record/01005569713

Бархударов Л. С. Грамматика английского языка. — Москва: Высшая школа, 1963. — 428 с. — URL: https://search.rsl.ru/ru/record/01005959467

Богородицкий В. А. Общий курс русской грамматики. — Москва: Соцэкгиз, 1935. — 354 с. — URL: https://search.rsl.ru/ru/record/01005269672

Валгина Н.С., Розенталь Д.Э., Фомина М.И. Современный русский язык — Москва: Логос 2002. 528 с.

Илия Л.И. Синтаксис современного французского языка. — М.: литературы на иностранных языках, 1962. 383 c. — URL: https://www.libex.ru/detail/book166284.html

Ильиш Б.А. Строй современного английского языка. — Москва: Просвещение. 1965. — 378 c. — URL: https://search.rsl.ru/ru/record/01006209695

Кобрина Н.А., Корнеева Л.В. Обзор современного английского синтаксиса. — Ленинград. 1976. — 212 с.

Мухин А.М. Синтаксемный анализ и проблема языковых уровней. — Ленинград: Наука,1980. — 303 с.

Мухин А.М. Структура предложений и их модели. — Ленинград: Наука. 1968. — 230 с.

Нурмонов А., Махмудов Н., Ахмедов А., Солихўжаева С. Ўзбек тилининг мазмуний синтаксиси. — Тошкент: Фан, 1992. — 298 б. — URL: https://www.twirpx.com/file/3052398/

Розенталь Д. Э., Голуб И. Б., Теленкова М. А. Современный русский язык. — М.: Айрис-пресс, 2005. — 443 c. https://search.rsl.ru/ru/record/01002677204

Руднев А. Г. Синтаксис осложненного предложения. — Москва: Учпедгиз, 1959. —198 с. https://search.rsl.ru/ru/record/01008361274

Русская грамматика: 2. Синтаксис. // Е. А. Брызгунова, К. В. Габучан, В. А. Цикович и др. — М.: Наука, 1980. — 709 с.

Сайфуллаев А. R. Замонавий ўзбек тилида кириш қисми. Тошкент: Фан, 1972. — 80 б.

Сайфуллаева Р. R. Замонавий ўзбек тилида композицион жумлаларни сезиларли таҳлил қилиш. — Тошкент: Фан, 2007. — 257 б.

Студнева А.И. Из наблюдений над функционально-семантическими отношениями вводных и вставных предложений. — Москва, 1967. — 268 с.

Хаймович Б.С., Роговская Е.И. Курс грамматики английского языка. — Москва: Средняя школа, 1967. — 299 с.

public

SLIB.uz — O'zbekiston ilmiy jurnallari va maqolalar yagona tizimda ilmiy nashirlarni bir joyda ko'rish, izlash va ulardan foydalanish imkonini beruvchi zamonaviy platforma.

Ijtimoiy tarmoqlarda
instagramtelegramyoutubefacebook

Bog'lanish uchun

Manzil:Chilonzor tumani Qatortol ko'chasi 60B

Tel:+998(55)511-44-00

Savol-javob va takliflar uchun

© 2026 Barcha huquqlar himoyalangan.