«NAVOBIG‘ АL-KALIM» ASARI BALOG‘ATIGA XIZMAT QILGAN LEKSIK VOSITALAR VA UNDA QO‘LLANGAN TAJNIS (JINOS) SAN’ATI

Admin bo'lib kirish (www.admin.slib.uz)

Tizim sinov (TEST) rejimida ishlamoqda! Murojat uchun @slib_support

Eski talqinga o'tish link

15 август 2025

Asosiy til:O'zbek

«NAVOBIG‘ АL-KALIM» ASARI BALOG‘ATIGA XIZMAT QILGAN LEKSIK VOSITALAR VA UNDA QO‘LLANGAN TAJNIS (JINOS) SAN’ATI

Fan yo'nalishi:

689ec8cb8183b.pdf

PDF

Moturidiylik

Maqola chop etish see more

MAQOLA ANNOTATSIYASI

Ushbu maqola Mahmud Zamaxshariy o’zining «Navabig‘u-l-kalim» asarida badiiy san’atlarni qo‘llaganda fonetik vositalardan qay tarzda foydalanganini tahlil qilish maqsad qilib olingan. Bunda ba’zi badiiy san’atlar faolroq qo‘llangan, ba’zilari qo‘llanmagan bo‘lishi mumkinligini hisobga olib, har bir badiiy san’at haqida uning nazariyasini, so‘ngra unga «Navabig‘u-l-kalim» asarda qay tarzda qo‘llangani keltirib o‘tildi va so‘ngida umumiy xulosa berildi. Badiiy vositalarning hosil bo‘lishi muayyan tilda ro‘y berishi mumkin bo‘lgan tilshunoslik hodisalari chegarasida amalga oshadi. Shunga ko‘ra barcha tillarda faol bo‘lgan badiiy san’atlar bilan bir qatorda ayrim tillar uchun faol bo‘lmagan san’atlar bor. Maqolada arab tili uchun faol bo‘lgan san’at turlari grammatik xususiyatlariga ko‘ra g‘arb tilshunosligida o‘rganib kelinayotgan fonetik, morfologik, leksik va sintaktik xususiyatlardan kelib chiqib tasnif qilish ham asosiy maqsaq qilib olingan. Arab xatida yozilgan badiiy asarlarda shu yozuv xususiyatlaridan ham go‘zallik namunasi sifatida foydalanilgan. Natijada yozuv san’atiga oid qoidalar ham shakllangan bo‘lib, ular grafik vositalar sifatida tasnifga kiritildi.

MUALIFLAR

Teglar

# tashbeh# Balog’at ilmi# jinos# al-muhassinotu-l-lafziyya# al-muhassinotu-l-ma’noviyya# tiboq# mutobaqa# muqobala

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

ROI:

https://eroi.uz/11.0115/A0825-0011

DOI:

Mavjud emas

Foydalanilgan adabiyotlar

Uvatov Ubaydulla. (1992). Abu-l-Qosim Mahmud AzZamaxshariy. Nozik iboralar. Тoshkent: Kamalak.

Саъдуддин ат-Тафтазоний. Ан-Ниъам ас-савобиғ фи шарҳ ин-навобиғ.

Ali Muhammad Hasan. (2005). Asroru-l-bayon, Qohira.

Rustamov Alibek. (1971). Mahmud Zamaxshariy. Toshkent, Fan.

Uvatov Ubaydulla. (2011). Mahmud Zamaxshariy. Toshkent: O‘zbekiston.

Islomov Z., Saidjalolov S. (2011). Mahmud Zamaxshariy va fiqh ilmi. Toshkent: Movarounnahr.

Abdirashidov Z. (2004). Zamaxshariy va uning «Al Kashshof» asari //Imom al-Buxoriy saboqlari. № 1.

Zokirjon Sharipov. (2014). Balog‘at fani Bayon va bade’ ilmlari. Toshkent: Movarounnahr nashryoti.

Bahouddin Abu Homid Ahmad ibn Ali ibn Abdil Kofiy as-Subkiy. (2001). Urusul Afrohi fi sharhi talxisil miftahi. J. 1-4. Bayrut-Livan: Dor al-Kutubil ilmiyya.

Brokkelman K. (1977). Arab adabiyoti tarixi. Qohira: Dar al-ma’vrif.

Islomov Z. (2020). Muqaddamatu-l-adab» asarining manbashunoslik va matnshunoslik tadqiqi. Monografiya. O‘zbekiston xalqaro islom akademiyasi nashriyot-matbaa birlashmasi. Toshkent.

Islomov Z. (2002). Mahmud Zamaxshariy. Buyuk allomalarimiz. Toshkent: Toshkent islom universi V A. Laknaviy, Al-javahir al-muziyya fiy tabaqot al-hanafiya. Bayrut: Shirkat dar.

Laknaviy A. (1998). Abulqosim Jorulloh az Zamaxshariy. V A. Lucknawi, Al-jawahir al-mudiyya fiy tabaqat al-hanafiya. Beirut: Shirkat dar.

Mirafzalov M. (1996). Sa’duddin Taftazoniy va balog‘at ilmlari. Sharq mash’ali. Toshkent.

Muhammad Abu Muso. (1988). Al-balog‘a al-Qur’oniya fiy tafsiyr az-Zamaxshariy asaruho fiy ad dirasat al-balag‘iya. Qohira: Maktaba al-vahba.

Rustamiy Salima. (2019). O‘rta asrlar balog‘at ilmida tilshunoslikka oid qarashlar. Toshkent: Zilol buloq.

Sa’duddin at-Taftazoniy. An-Ni’am as-savobig‘ fi sharh in-navobig‘.

Sharifov Z. (2002). Balog‘at fanidan ma’ruzalar matni. Toshkent: Movarounnahr.

https://qadriyat.uz/tarix/639-mavlavij-indistonij

https://e-tarix.uz/shaxslar/335-zamaxshariy.html

http://xorazmiy.uz/uz/pages/view/454

https://kukaldosh.uz/28/02/2018/603