logo
calendar21 ноябр 2025
view2
Asosiy til:O'zbek

MANDALA VA MA’NO: PATRIK UAYT ASARIDA SIMVOLLAR TIPOLOGIYASI VA TALQIN STRATEGIYASI

Fan yo'nalishi:
pdf

69205e6da9e09.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Maqola Avstraliya adabiyotining yirik vakili, Nobel mukofoti sovrindori Patrik Uaytning “The Solid Mandala” (“Butun mandala”) romanida ramzlarning tipologik tahliliga bag‘ishlangan bo‘lib, asardagi ramziy qatlamni ilmiy asosda ochib beradi. Tadqiqotning asosiy maqsadi — romanda qo‘llangan simvollarning universal va kontekstual turlarini ajratish, ularning badiiy-estetik, falsafiy va psixologik xususiyatini ochish hamda turli nazariy qarashlar asosida talqin qilishdir. Shuningdek, maqola Avstraliya adabiyotida simvolizmni kompleks metodlar yordamida tahlil qilishning ilmiy ahamiyatini ko‘rsatishga xizmat qiladi. Metodologik asos sifatida bir nechta yondashuv uyg‘unlashtirilgan: N. Freyning adabiy ramziylikning besh fazasi (literal, tavsifiy, rasmiy, mifologik, anagogik) orqali ramzlarning ko‘p qatlamli tabiati ochib berilgan. K. Yungning arxetipik psixologiyasi doirasida mandala, to‘rtlik, egizaklik va individuallashtirish jarayoni tahlil qilingan. Y. Lotmanning strukturaviy-semiotik modeli yordamida qaramaqarshiliklar, chegaralar, intertekstual aloqalar va uyning ma’naviy makon sifatidagi talqini yoritilgan. P. Rikerning germenevtik konsepsiyasi asosida esa ramzlarning “shubha germenevtikasi” va “e’tiqod germenevtikasi” doirasidagi ikki qutbli talqini ko‘rib chiqilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, “Butun mandala”dagi asosiy ramzlar — mandala, doira, egizak aka-ukalar (Artur va Valdo), uy obrazi, Terminus Road, qo‘lyozmalar, kitoblar va raqs epizodlari — bir vaqtning o‘zida shaxsiy va arxetipik, kontekstual va universal ma’nolarda ishlaydi. Marmarlar Artur uchun ruhiy quvvat va mehr timsoli sifatida namoyon bo‘lsa, Valdoning qo‘lyozmalari va kitoblari intellektual mukammallikka intilish, ammo oxir-oqibat ma’naviy bo‘shliq ramzi sifatida talqin etiladi. Qarama-qarshiliklar (aql-his, nutq-sukunat, tashqi tartib-ichki ma’no) orqali duallikdan yaxlitlikka intilish g‘oyasi butun roman tuzilishida markaziy o‘rin egallagan. Maqolaning yangiligi shundaki, unda P. Uayt ijodi ramzlari bir vaqtning o‘zida bir nechta nazariy asoslar negizida tipologik tahlil qilingan va Avstraliya adabiyotida simvolizmning o‘rni ko‘rsatib berilgan. Ushbu tahlil shuningdek, boshqa milliy adabiyotlarda ham ramzlarni chuqurroq o‘rganish uchun metodologik namuna sifatida qo‘llanishi dalillangan.

MUALIFLAR

Teglar

# symbolism# типология# typology# герменевтика# архетип# archetype# tipologiya# символы# Individuallashtirish# twins# ramzlar# Patrick White# mandala# duality# individuation# Australian literature# Patrik Uayt# egizaklik# duallik# arxetip# Avstraliya adabiyoti# Патрик Уайт# мандала# близнецы# дуальность# индивидуация# австралийская литература

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Bologna, R., Trede, F., & Patton, N. (2020). A critical imaginal hermeneutics approach to explore unconscious influences on professional practices: A Ricoeur and Jung partnership. The Qualitative Report.

Chapin, C. (2020, November 23). What is the primary motif in The Solid Mandala, and how does it reflect the Australian diaspora? eNotes Editorial.https://www.enotes.com/topics/solid-mandala/questions/what-isthe-primary-motif-in-the-solid-mandala-2186250

Denham, R. D. (n.d.). Northrop Frye & critical method. McMaster University.https://macblog.mcmaster.ca/fryeblog/critical-method/theoryof-symbols

Frye, N. (1957). Anatomy of criticism. Princeton University Press. Ganpatrao Jadhav, S. (2014). Mythical modernism in Patrick White’s The Solid Mandala and Riders in the Chariot. Indian Streams Research Journal.https://oldisrj.lbp.world/ColorArticles/5855.pdf

Gorny, E. (2024, July 20). Semiotics today. Semiovox.https://www.semiovox.com/articles/2024/07/20/eugene-gorny

Itao, A. D. S. (2010). Paul Ricoeur’s hermeneutics of symbols: A critical dialectic of suspicion and faith. Kritike, 4(2), 1– 17.https://www.kritike.org/journal/issue_8/itao_december2010.pdf

Jung, C. G. (1964). Man and his symbols. J. G. Ferguson Publishing.

Lotman, Y. (1977). The structure of the artistic text (G. Lenhoff & R. Vroon, Trans.). University of Michigan.

Nirmal, A. (2024). Recognition of the self through mandala: Concentricity in Patrick White’s The Solid Mandala. IIS University Journal of Arts, 13(4), 219 –232. https://iisjoa.org/sites/default/files/iisjoa/October%202024/19th%20Paper. pdf

Sharipova, D. S. (2021). Linguocultural Features of Symbol and Metaphor. International Journal on Integrated Education. Volume 4, Issue 10, Oct 2021, 149–154. https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

White, P. (1966). The Solid Mandala. Eyre & Spottiswoode.

Whaley, S. J. (1987). Still life: The life of things in the fiction of Patrick White (Order No. NL40061) [Doctoral dissertation, University of British Columbia]. ProQuest Dissertations & Theses Global.https://www.proquest.com/dissertations-theses/still-life-thingsfiction-patrick-white/docview/251683184/se-2 https://www.australianliterarystudies.com.au/articles/patrick-whitemisconceptions-about-jungs-influence

Singh, A. (2021). The Thematic Symbols in Patrick White’s The Solid Mandala. Research Journal of English Language and Literature (RJELAL). Vol.9. Issue.S1. p-53. http://www.rjelal.com/9.S1.21/52- 54%20Dr.%20Amar%20Singh.pdf

Barua, K. (2006). The Androgyne: The ambiguity of existence in Patrick White’s The Solid Mandala and The Twyborn Affair. Consciousness, Literature and the Arts. Volume 7, Number 3. https://www.dmd27.org/barua.html

Herring, Thelma. (1970). Self and Shadow: The Quest for Totality in The Solid Mandala in Ten Essays on Patrick While Selectedpom Soulherly(1964-1967). Edited by G.A.Wilkes. Sydney and London: Angus and Robertson.

Jewell, M. (2005). Terpsichorean Moments in Patrick White’s The Solid Mandala and Hal Porter’s The Tilted Cross. Jasal 4. UNIVERSITY OF WESTERN SYDNEY. https://openjournals.library.sydney.edu.au/index.php/JASAL/article/view/ 9689/9577

public

SLIB.uz — O'zbekiston ilmiy jurnallari va maqolalar yagona tizimda ilmiy nashirlarni bir joyda ko'rish, izlash va ulardan foydalanish imkonini beruvchi zamonaviy platforma.

Ijtimoiy tarmoqlarda
instagramtelegramyoutubefacebook

Bog'lanish uchun

Manzil:Chilonzor tumani Qatortol ko'chasi 60B

Tel:+998(55)511-44-00

Savol-javob va takliflar uchun

© 2026 Barcha huquqlar himoyalangan.