logo
calendar3 Sentabr 2026
view34
Asosiy til:O'zbek

«Muxtasaru-l-ma’oniy» balog‘at ilmi rivojida muhim manba

Fan yo'nalishi:FalsafaDinshunoslik ​
pdf

07_Abdurashid_Askarov_M....pdf

PDF

Moturidiylik

Moturidiylik

Maqola chop etishsee more

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Ushbu maqolada mashhur mutafakkir Sa’duddin Taftazoniy tomonidan yozilgan «Muxtasaru-l-ma’oniy» asarining balog‘at ilmidagi o‘rni, nazariy asoslari va tahliliy xususiyatlari keng qamrovli tadqiq qilinadi. Asarning yaratilish tarixi, uning yozilish sabablari, tarkibiy tuzilishi va «Mutavval» asari bilan qiyosiy jihatlari o‘rganiladi. Taftazoniy o‘zining bu asarida balog‘at ilmining ma’oniy, bayon va badi’ tarmoqlariga oid masalalarni qisqacha, lekin chuqur ilmiy tahlillar bilan yoritgan. Ayniqsa, itnob, tashbih, istiora, kinoya, qasr, insho, e’tiroz, ijoz, musovot, lafziy va ma’naviy san’atlar kabi balog‘at san’atlari muallif tomonidan o‘ziga xos metodologik yondashuvda sharhlangan. Maqolada Taftazoniy «Muxtasaru-l-ma’oniy» asarida ilgari yozgan «Mutavval» asaridan farqli ravishda qanday ixcham va soddalashtirilgan uslubda bayon qilganini ko‘rsatadi. Shuningdek, fors va arab balog‘ati o‘rtasidagi bog‘liqlik, ilmlararo aloqalar hamda Taftazoniy tomonidan ilgari surilgan ba’zi original fikr va qarashlar ham yoritiladi. Asarning qo‘lyozma nusxalari, ular saqlanayotgan ilmiy muassasalar va nashr tarixiga oid ma’lumotlar ham batafsil tahlil etilgan. Mazkur maqola balog‘at ilmining rivojlanishida Taftazoniy merosining tutgan o‘rni, uning ilmiy maktabi va nazariy qarashlarining dolzarbligini ochib beradi hamda bugungi tadqiqotlar uchun boy manba bo‘lib xizmat qiladi.

MUALLIFLAR

A.Askarov

"O`ZBEKISTON XALQARO ISLOM AKADEMIYASI" DAVLAT MUASSASASI

Teglar

# maqom# kinoya# bayon# iltifot# balog‘at# tashbih# istiora# qasr# itnob# badi’# Sa’duddin Taftazoniy# «Muxtasaru-l-ma’oniy»# «Mutavval»# «Sharhu-l-miftoh»# ma’oniy# hol# arab adabiyoti

O'XSHASH MAQOLALAR

SHU JURNALDAGI BOSHQA MAQOLALAR

Maqolani baholang

0
0 ta baho
5
4
3
2
1

Foydalanilgan adabiyotlar

Atoq, Abdulaziz. (1985). Ilm al-bayon. Bayrut: Dor an-Nahza al-‘Arabiyya.

Atoq, Abdulaziz. (1986). Ilm al-ma‘oniy. Bayrut: Dor an-Nahza al-arabiya.

Atoq, Abdulaziz. (2015). Ilm al-badi‘. Bayrut: Dar an-Nahza al-arabiyya.

Atoq, Abdulaziz. (2015). Ilm al-badi‘. Bayrut: Dor an-Nahza al-‘Arabiyya.

al-Bag‘aviy, Muhammad Abu al-Fazl Ali Muhammad. (1952). Kitab as-Sino‘atayn. Qohira.

al-Bag‘dodiy, Muhammad ibn Haydar. (1989). Qonun ar-ritorika. Bayrut.

al-Bakriy, Shayx Amin. (1984). Al-balag‘a al-arabiyya fi sovbiha al-jadid. Bayrut.

Fanoriy. (2007). Al-Hoshiya ala al-Mutavval. Bayrut: Dor al-kutub al-ilmiya.

Fehmi, Abdurrahmon. (1887). Medresetü’l-Arab. Istanbul.

Hacımüftüog‘lu, Nasrulloh. (1988). Belagat ekolleri va Anadolu belagat çalışmaları. Erciyes Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi.

Hasan, Fazl. (1997). Al-balog‘a: Fununuho va afnonunuho. ‘Umon: Dor al-Furqon.

al-Hoshimiy, Ahmad. (2008). Javohir al-balog‘a. Bayrut: Dor al-Ihyo.

al-Johiz, Amr ibn Bahr. (2006). Kitob al-bayon va-t-tabyin. An-Nur kutubxonasi.

al-Jurjoniy, Abdulqohir ibn Abdurrahmon. (1991). Asror al-balog‘a. Jidda: Dor al-Madaniy.

al-Jurjoniy, Abdulqohir ibn Abdurrahmon. (2005). Daloyil al-e‘joz fi-l-ma‘oniy. Qohira: At-Tavfiqiya kutubxonasi.

Mansur, Abdulaziz. (2012). Qur’oni karim ma’nolarining tarjima va tafsiri. Toshkent: Toshkent Islom Universiteti nashriyoti.

Mehmed, Abdurrahmon. (1893). Tertib-i Cedid Belagat-i Osmaniyye. Istanbul.

al-Qazviniy, Jaloluddin Muhammad ibn Abdurrahmon. (2003). Al-’Izoh fi ‘ulum al-balog‘a. Bayrut: Dor al-kutub al-ilmiya.

as-Sakkokiy, Abu Ya‘qub Yusuf ibn Abi Bakr. (1999). Miftoh al-ulum: al-bayon – al-ma‘oniy – al-badi‘. Qohira. Dor al-kutub al-ilmiyya.

as-Sakkokiy, Abu Ya‘qub Yusuf ibn Abu Bakr. (1999). Miftoh al-‘ulum. Qohira.

as-Suyutiy, Jaloliddin. (1967). Bughyat al-vu‘ot. J. 2. Misr.

at-Tabona, Badaviy. (1988). Mu‘jam al-balog‘a al-arabiyya (3-nashr). Jidda: Dor al-Manora.

at-Taftazoniy, Sa‘duddin Mas‘ud ibn Umar. (2013). Al-Mutavval sharh Talxis Miftoh al-‘ulum. Bayrut: Dor al-kutub al-ilmiya.

at-Taftazoniy, Sa‘duddin Mas‘ud ibn Umar. (2013). Ash-Sharh al-mutavval li-talxis al-miftoh. Bayrut: Dor al-kutub al-ilmiya.

at-Taftazoniy, Sa‘duddin Mas‘ud ibn Umar. (2017). Muxtasar al-ma‘oniy sharh kitob talxis al-miftoh. Istanbul: Dor ash-Shifo.

at-Taftazoniy, Sa‘duddin Mas‘ud ibn Umar. (2020). Sharh Miftoh al-‘ulum. Damashq: Dor at-taqvo.

az-Zamakhshari, Jorulloh Mahmud ibn Umar. (1986). Al-Kashshof. J.1. Bayrut: Dor al-kitob al-arabi.

Zayf, Shavqiy. (2008). Al-Balog‘a: at-tatavvur va-t-tarix. Bayrut. Dor al-kutub al-ilmiya.