Mаntiqiy хоtirаning mazmunini fikr va mulohazalar, aniq hukm hamda xulosa chiqarishlar tashkil etadi. Insonda fikr va mulohaza turli xil shakllar yordamida ifodalanganligi tufayli ularni ifodalash faqat o’zlashtirilayotgan materiallaring asosiy ma'nosini izohlash, talqin qilib berish yoki so’zma-so’z ifodalanishini aynan aytib berishga qaratiladi.