Ushbu maqolada O‘zbekiston milliy iqtisodiyotidagi tarkibiy o‘zgarishlarni baholash masalasi ko‘rib chiqilgan. Tadqiqotda yalpi ichki mahsulotning tarmoq tuzilmasidagi siljishlarni aniqlash maqsadida integratsiyalashgan indeks modeli ishlab chiqilgan. Modelda tarmoqlar bo‘yicha vazn koeffitsiyentlarini belgilashda texnologik murakkablik darajasi inobatga olingan bo‘lib, “oltin nisbat” printsipi asosida ideal tarmoq tarkibi shakllantirilgan. YIMning sanoat, qishloq xo‘jaligi va xizmat ko‘rsatish sohalari bo‘yicha real va izchil tarkibi o‘rtasidagi og‘ishlar tahlil qilinib, O‘zbekiston hamda Osiyo mintaqasidagi 25 mamlakat miqyosida tarkibiy siljishlar baholangan. Tadqiqot natijalari iqtisodiyotning postindustrial bosqichga o‘tish jarayonida mavjud nomutanosibliklar, mehnat bozori muammolari va innovatsion faollik pastligi kabi omillarni aniqlashga xizmat qiladi. Taklif etilgan metodologiya milliy iqtisodiyotning ustuvor tarmoqlarini aniqlash, strategik rivojlanish yo‘nalishlarini belgilash hamda iqtisodiy prognoz ssenariylarini shakllantirishda samarali vosita hisoblanadi.
Ushbu maqolada O‘zbekiston milliy iqtisodiyotidagi tarkibiy o‘zgarishlarni baholash masalasi ko‘rib chiqilgan. Tadqiqotda yalpi ichki mahsulotning tarmoq tuzilmasidagi siljishlarni aniqlash maqsadida integratsiyalashgan indeks modeli ishlab chiqilgan. Modelda tarmoqlar bo‘yicha vazn koeffitsiyentlarini belgilashda texnologik murakkablik darajasi inobatga olingan bo‘lib, “oltin nisbat” printsipi asosida ideal tarmoq tarkibi shakllantirilgan. YIMning sanoat, qishloq xo‘jaligi va xizmat ko‘rsatish sohalari bo‘yicha real va izchil tarkibi o‘rtasidagi og‘ishlar tahlil qilinib, O‘zbekiston hamda Osiyo mintaqasidagi 25 mamlakat miqyosida tarkibiy siljishlar baholangan. Tadqiqot natijalari iqtisodiyotning postindustrial bosqichga o‘tish jarayonida mavjud nomutanosibliklar, mehnat bozori muammolari va innovatsion faollik pastligi kabi omillarni aniqlashga xizmat qiladi. Taklif etilgan metodologiya milliy iqtisodiyotning ustuvor tarmoqlarini aniqlash, strategik rivojlanish yo‘nalishlarini belgilash hamda iqtisodiy prognoz ssenariylarini shakllantirishda samarali vosita hisoblanadi.
| № | Имя автора | Должность | Наименование организации |
|---|---|---|---|
| 1 | Umarova R.X. | magistranti | O’zbekiston Respublikasi Bank moliya akademiyasi |
| № | Название ссылки |
|---|---|
| 1 | Huntington, S.P.: The clash of civilizations and the remaking of world order. New York (1996). |
| 2 | Inozemtcev, V.L.: Sovremennoe postindustrialnoe obshchestvo: priroda, ptotivorechia, perspektivy (Modern Post-Industrial Society: Nature, Contradictions, Perspectives). Logos, Moskva (2000). |
| 3 | Machlup, F.: Economic semantics. Transaction Publishers, New Brunswick (1991). |
| 4 | Chuhno, A.A.: Informatsiina postindustrialna ekonomika: teoriia i praktyka (Information Post-Industrial Economics: Theory and Practice). In: Chuhno, A.A.: Writings, vol. 2, Kyiv (2006). |
| 5 | Sergeeva, L.N.: Strukturnye sdvigi v postindustrialnoi ekonomike (Structural Changes in the Post-Industrial Economy). Models Management in a Market Economy. 34, 60–67 (2011). |
| 6 | Kuznets, S.: Modern Economic Growth: Rate, Structure and Spread. Yale University Press, New Haven (1976). |
| 7 | Glaziev, S.Iu.: Novyi tehnologicheskii uklad v sovremennoi mirovoi ekonomike (New Technological Pattern in the Modern World Economy). International Economics. 5, 5–27 (2010). |
| 8 | Fazliddin N. (2022). Milliy iqtisodiyotni rivojlantirishda tarkibiy o'zgarishlarni amalga oshirish zarurati. Indoneziya innovatsion tadqiqotlar jurnali , 19 . https://doi.org/10.21070/ijins.v18i.669. |
| 9 | Pyroh, O.V.: Ekonomichnyi rozvytok natsionalnoho hospodarstva Ukrainy: osoblyvosti ta modeli v umovach postindustrialnoho suspilstva (Economic Development of the National Economy of Ukraine: Features and Models in a Post-Industrial Society). Lviv (2013) |
| 10 | Pasinovych, I.I.: Strukturnyi rozvytok ekonomiky ta suchasni vyklyky strukturnoi transformacii v Ukraini (Structural Development and Modern challenges of Ukrainian Economy Transformation). Socio-Economic Problems of the Modern Period of Ukraine. 1, 82–87 (2016). http://nbuv.gov.ua/UJRN/sepspu_2016_1_21. Accessed 24 Feb 2019 |
| 11 | Kramarenko, A.: Strukturni zrushennia u svitovomu hospodarstvi v protsesi evoliutsii tekhnolohichnyh ukladiv (Structural Changes in the Global Economy under Process of Technological Evolution). Investments: practice and experience. 1, 47–51 (2011). http://nbuv.gov.ua/UJRN/ipd_2011_4_14. Accessed 20 Feb 2019 |
| 12 | Pogorzhelskaia, N.V.: Tekhnologicheskie uklady kak factor strukturnogo razvitiia sotcialnoekonomicheskih sistem (Technological Way as a Factor of Structural Development of Socioeconomic Systems). Economics. 13(1), 93-100 (2017). http://donnasa.ru/publish_house/journals/esgh/2017-1/11_pogorzhelskaya.pdf. Accessed 13 Feb 2019 |
| 13 | Kaxorova A, Innovatsion faoliyatning asosi – intelektual salohiyat, yashil iqtisodiyot va taraqqiyot: Vol. 1 No. 6 (2023): «Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot» jurnali. |
| 14 | Boboyeva S. (2023). O’zbekiston iqtisodiyotida tarkibiy o’zgarishlarni amalga oshirishning yo’nalishlari. Евразийский журнал академических исследований, 3(11), 252–256. извлечено от https://in-academy.uz/index.php/ejar/article/view/23613. |
| 15 | Kasimov A, Sanoat salohiyati va omillar unumdorligini iqtisodiy-statistik baholash usullari, yashil iqtisodiyot va taraqqiyot: Vol. 1 No. 11-12 (2023): «Yashil iqtisodiyot va taraqqiyot» jurnali. |
| 16 | Kriuchkova, I.V. (ed.): Strukturna harmonizatsiia ekonomiky Ukrainy yak chynnyk ekonomichnoho zrostannia (Structural Harmonization of the Ukrainian Economy as a Factor of Economic Growth). Express, Kyiv (2007). |
| 17 | Matviichuk, L.: E-uriaduvannia krain Baltii: dosvid dlia Ukrainy (E-government in the Baltic States: experience for Ukraine). Public administration and local government. 2(25), 159–168 (2014). http://nbuv.gov.ua/UJRN/dums_2015_2_18. Accessed 03 Feb 2019. |
| 18 | Derzhavna sluzhba statystyky Ukrainy: Valovyi vnutrishnii produkt vyrobnychym metodom ta valova dodana vartist za vydamy ekonomichnoii diialnosti (Gross domestic product by production method and gross value added by type of economic activity). http://ukrstat.gov.ua/operativ/operativ2008/vvp/vvp_ric/vtr_u.htm (2019). Accessed 10 Feb 2019. |
| 19 | Eurostat: National accounts aggregates by industry. http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/show.do?dataset=nama_10_a64&lang=en (2019). Accessed 12 Feb 2019 . |
| 20 | Soros, G.: Brexit and the Future of Europe. https://www.projectsyndicate.org/commentary/brexit-eu-disintegration-inevitable-by-george-soros-2016- 06?barrier=accesspaylog (2019). Accessed 10 Mar 2019 22. Kovtun, O., Opalenko A., Ivanylova, O.: Assessment of the structural changes of the national economy of Ukraine based on the consistency. SHS Web of Conferences. 65, 04002 (2019). doi: 10.1051/shsconf/20196504002. |