“STANDART” – илмий-техник журналига тақдим этиладиган илмий мақолаларга қўйиладиган асосий талаблар жаҳон андозалари ҳамда Ўзбекистонда амал қилаётган тадқиқотлар тизимидаги андозалардан келиб чиқади.

Мақола ўзбек (лотин ёзувига асосланган алифбода), рус ва инглиз тилларида тақдим этилиши мумкин.

Илмий мақола – муайян илмий мавзу юзасидан яхлит, тугалланган, мантиқий изчилликка асосланган асар. Мақола ўртача 4-8 варақдан иборат бўлади. Тадқиқот материалларини ва уларнинг таҳлилини мақола шаклида илмий журналлар ёки тўпламларда чоп этиш, изланувчининг илмий тажрибасини ва эришган натижаларни кенг жамоатчилик эътиборига етказишда муҳим аҳамиятга эга.

Мақола халқаро андозалар талаби доирасидаги қуйидаги аниқ

бандларга эга бўлиши лозим:

- Мақола мавзуси (Title)

Мақола мавзуси имкон қадар қисқа ва лўнда кўринишда шакллантирилган бўлиб, мақоланинг тадқиқот йўналишини аниқ ифода этиши лозим. У ўзбек, рус ҳамда инглиз тилларида тақдим этилиши керак.

- Мақола муаллифи тўғрисида маълумот (Author information)

Илмий мақола муаллифи тўғрисида маълумотда фамилияси, исми ва шарифи (тўлиқ), иш жойи ва лавозими, илмий даражаси ва унвони, электрон почта манзили ва телефон рақами (тўлиқ) келтирилиши шарт.

- Мақола аннотацияcи (Abstract)

Мақолаларнинг қисқача аннотацияси 10-12 қатордан ошмаган ҳолда ўзбек, рус ва инглиз тилларида берилади. Унда тадқиқот муаммоси, унинг долзарблиги, тадқиқот муаммосини очиб бериш учун қўлланилган методология, тадқиқот натижалари, мақоланинг тўла мазмунидан келиб чиққан ҳолда муаллифнинг илмий ва амалий ҳиссасининг қисқача баёни ёритилади. Мақоланинг биринчи бетида (чап томонда) УДК рақами кўрсатилиши керак.

- Калит сўзлар (Key words)

Калит сўзлар мақола мазмуни ва мақсадини энг қисқа мазмунда очиб берувчи калит сўзлар ҳисобланади. scholar.google.com ёки google.com қидирув тизимида мақола осон ва энг биринчи саҳифаларда топилиши учун таянч сўзларнинг ҳар бири асосий матн таркибида ўртача 6-8 марта такрорланиши тавсия этилади.

- Кириш (Introduction)

Кириш қисмида асосан тадқиқот муаммоси, унинг мақсад ва вазифалари ёритилади. Мазкур қисм тадқиқот мавзусининг танланиш асоси, унинг долзарблиги ва илмий аҳамиятини тушунтириб беради (ушбу қисмда Президент асарлари ва маърузаларига мурожаат қилиниши лозим).

- Мавзуга оид адабиётларнинг таҳлили (Literature review)

Мавзуга оид адабиётлар таҳлили тадқиқ этилаётган муаммо юзасидан муаллифнинг билим ва тасаввурларга эга эканини намоён этувчи қисм ҳисобланади. Адабиётлар таҳлили мавжуд интеллектуал ҳудуд доирасини баҳолаш ва шу асосда маълум харита яратишни англатади. Адабиётларнинг танқидий таҳлилидаги уринишлар мазкур мавзу доирасидаги билимларни кучайтиради ва тадқиқот саволларини янада ойдинлаштиришга ёрдам беради. Ўз мазмунига кўра ҳар қандай тадқиқот айни шу соҳада яратилган аввалги билимлар негизида қурилади. Адабиётлар бўйича таҳлил асосан соҳадаги энг янги журнал мақолалари ва бошқа турдаги маълумот манбалари асосида амалга ошади (мавзуга оид мақолаларни калит сўзлар ёрдамида www.scholar.google.com қидирув тизимидан топиш мумкин).

Scopus, Science direct, Web of Science каби халқаро илмий базаларга киритилган нашрларда эълон қилинган илмий ишларга камида иккита ҳавола берилиши шарт.

Мақолаларда келтирилган фикр-мулоҳаза ва маълумотлар учун муаллиф жавобгардир.

- Таҳлил ва натижалар (Analysis аnd results)

Тадқиқотнинг таҳлил қисми тадқиқот методологиясида аввалдан белгилаб олинган таҳлил усуллари (математик моделлар ва бошқалар) орқали йиғилган маълумотларнинг таҳлилини амалга оширади. Бунда фақатгина таҳлил усулининг натижалари ифода этилади; топилган натижалар бўйича муҳокама мақоланинг кейинги қисмининг вазифаси ҳисобланади.

- Хулоса ва таклифлар (Conclusion/Recommendations)

Тадқиқотнинг мақсад, вазифаларининг англашилганлиги ҳамда тадқиқот саволларининг ўз жавобини топганлиги, тадқиқотнинг асосий натижаларига ва тадқиқотнинг умумий жараёнига умумий хулосалар, шу билан бирга, таклифлар ва айни тадқиқотдан келиб чиққан ҳолда келажак тадқиқотиши йўналишлари мақола хулоса ва таклифлари қисмининг асосини ташкил этиши лозим.

- Фойдаланилган адабиётлар рўйхати (References)

Ушбу қисмда тадқиқотда фойдаланилган барча адабиётларнинг рўйхати [1], [2] ёки [3] кетма-кетлигида қўйилади:

· муаллифлар исми-шарифи, китоб номи, нашр манзили нашриёт номи, йили, бетлари;

· муаллифлар исми-шарифи, мақола номи, журнал номи, нашри, йили, сони, бетлари

3. Мақола матни Шрифти - Times New Roman (лотин ёзувига асосланган алифбода) 14 кеглда бўлиб, қаторлар оралиқлари масофаси 1.5 интервалда бўлиши лозим. Мақола матни саҳифасининг барча (ўнг, чап, юқори ва қуйи) томонидан 2 сантиметрдан иборат масофа қолдирилади. Мақоланинг максимал ҳажми 8 бетдан ошмаслиги, минимал ҳажми эса 7 бетдан кам бўлмаслиги ҳамда фойдаланилган адабиётлар сони камида 10-15 манбадан иборат бўлиши лозим.

4. Мақолада албатта жадвал, чизма ёки расмлар бўлиши шарт. Жадвал номлари унинг юқори қисмида, чизма ёки расм номлари уларнинг қуйи қисмида ёзилиши ҳамда уларнинг манбаси аниқ кўрсатилиши лозим. Мақолада жадвал, чизма ва расмларнинг берилиши мақола сифатини оширувчи манба бўлиб хизмат қилади.

5. Мақолалар ўзбек, рус, ёки инглиз тилларида тақдим этилиши мумкин.

6. Ўзбек тилидаги ў, ғ, қ, ҳ каби ҳарфлар илмий мақола матнида гаплар таркибида тўлиқ ёзилиши шарт. Акс ҳолда илмий мақола таҳририят томонидан кўриб чиқилмайди.

7. Юборилган мақолаларнинг барчаси “Антиплагиат” тизимида текширилади.

Журнал манзили: Тошкент 100059, Чўпонота кўчаси 9 “в” уй, Ўзбекистон Стандартлар Институти 2-қават.

Журнал электрон почта манзили: uzsti@standart.uz

Интернет манзили: https://uzsti.uz https://t.me/Standartlar_instituti

2025 (4)

Tegishli maqolalar

Maqolalar topilmadi