Ushbu maqolada takroriy ekilgan qand lavlagining tuproqdan azotli oziqa moddalarni o‘zlashtirishiga azotli o‘g‘ish shakli va me’yorlarining ta’siri o‘rganildi. Ma’lumki, qand lavlagi o‘simligi oziqa moddalarga o‘ta talabchan ekin hisoblanadi. Shuning uchun ham undan yuqori hosil olish uchun qo‘llaniladigan mineral o‘g‘itlarni kerakli shakldagisini tanlash hamda ushbu shakldagisini kerakli me’yorlarda va muddatlarda qo‘llash yaxshi samara beradi. Mineral o‘g‘itlar orasida eng muhim ahamiyatga ega bo‘lganlari bu azotli o‘g‘itlar hisoblanib, ular o‘simlikni o‘sish-rivojlanishiga, hosiliga va hosilining sifatiga kuchli ta’sir ko‘rsatadi. Ammo ularni ta’siri azotli o‘g‘itlarni turli shakllari (masalan, natriy nitrat, ammoniy nitrat, ammoniy sulfat, karbamid) da turlicha bo‘ladi. Chunki azotli o‘g‘itlarning barcha shakllarini tarkibidagi oziqa moddalar miqdori turlicha bo‘ladi. Shuning uchun ham azotli o‘g‘itlarning qaysi shakli va uning qandaydir me’yori o‘simlikka maqbul bo‘lganda o‘simlikning o‘sish-rivojlanishi ancha jadal kechadi. Bu esa o‘z navbatida o‘simlikning tuproqdan oziqa moddalarni o‘zlashtirishi ham samarali bo‘ladi. Natijada uning hosildorligi ortadi. Tajribalar natijalari shuni ko‘rsatdiki, azotli o‘g‘it shakllaridan ammoniy nitrat va karbamid shakli tuproqdagi azot va boshqa oziqa moddalarni o‘zlashtirishiga kuchli ta’sir ko‘rsatdi.
Ushbu maqolada takroriy ekilgan qand lavlagining tuproqdan azotli oziqa moddalarni o‘zlashtirishiga azotli o‘g‘ish shakli va me’yorlarining ta’siri o‘rganildi. Ma’lumki, qand lavlagi o‘simligi oziqa moddalarga o‘ta talabchan ekin hisoblanadi. Shuning uchun ham undan yuqori hosil olish uchun qo‘llaniladigan mineral o‘g‘itlarni kerakli shakldagisini tanlash hamda ushbu shakldagisini kerakli me’yorlarda va muddatlarda qo‘llash yaxshi samara beradi. Mineral o‘g‘itlar orasida eng muhim ahamiyatga ega bo‘lganlari bu azotli o‘g‘itlar hisoblanib, ular o‘simlikni o‘sish-rivojlanishiga, hosiliga va hosilining sifatiga kuchli ta’sir ko‘rsatadi. Ammo ularni ta’siri azotli o‘g‘itlarni turli shakllari (masalan, natriy nitrat, ammoniy nitrat, ammoniy sulfat, karbamid) da turlicha bo‘ladi. Chunki azotli o‘g‘itlarning barcha shakllarini tarkibidagi oziqa moddalar miqdori turlicha bo‘ladi. Shuning uchun ham azotli o‘g‘itlarning qaysi shakli va uning qandaydir me’yori o‘simlikka maqbul bo‘lganda o‘simlikning o‘sish-rivojlanishi ancha jadal kechadi. Bu esa o‘z navbatida o‘simlikning tuproqdan oziqa moddalarni o‘zlashtirishi ham samarali bo‘ladi. Natijada uning hosildorligi ortadi. Tajribalar natijalari shuni ko‘rsatdiki, azotli o‘g‘it shakllaridan ammoniy nitrat va karbamid shakli tuproqdagi azot va boshqa oziqa moddalarni o‘zlashtirishiga kuchli ta’sir ko‘rsatdi.
В данной статье рассматривается влияние форм и норм внесения азотных удобрений на усвоение азотных элементов питания из почвы сахарной свеклой повторного посева. Известно, что сахарная свекла – очень требовательная к питательным веществам культура. Поэтому для получения высоких урожаев наиболее важно правильно подобрать форму минеральных удобрений и вносить их в нужном количестве и в нужные сроки. Среди минеральных удобрений наибольшее значение имеют азотные удобрения, которые оказывают сильное влияние на рост и развитие растений, урожайность и качество. Однако их действие различается в зависимости от формы азотных удобрений (например, натриевая селитра, аммиачная селитра, сульфат аммония, мочевина). Поскольку все формы азотных удобрений содержат разное количество питательных веществ, то при подходящей для растения форме азотного удобрения и его норме внесения рост и развитие растений происходит значительно быстрее. Это, в свою очередь, повышает эффективность усвоения растением питательных веществ из почвы. В результате повышается его продуктивность. Результаты экспериментов показали, что среди форм азотных удобрений аммиачная селитра и мочевина оказывают сильное влияние на усвоение азота и других питательных веществ в почве.
This article studies the effect of nitrogen fertilization forms and rates on the absorption of nitrogenous nutrients from the soil by repeatedly planted sugar beet. It is known that sugar beet is a very demanding crop for nutrients. Therefore, to obtain high yields, it is best to choose the right form of mineral fertilizers and apply them in the right amount and at the right time. Among mineral fertilizers, nitrogen fertilizers are the most important, which have a strong effect on plant growth and development, yield and quality. However, their effect varies depending on the form of nitrogen fertilizers (for example, sodium nitrate, ammonium nitrate, ammonium sulfate, urea). Because all forms of nitrogen fertilizers contain different amounts of nutrients. Therefore, when a certain form of nitrogen fertilizer and its rate are acceptable to the plant, the growth and development of the plant is much faster. This, in turn, makes the plant more efficient in absorbing nutrients from the soil. As a result, its productivity increases. The results of the experiments showed that ammonium nitrate and urea, among the forms of nitrogen fertilizers, had a strong effect on the absorption of nitrogen and other nutrients in the soil.
| № | Имя автора | Должность | Наименование организации |
|---|---|---|---|
| 1 | Ergashev D.T. | Biotexnologiya kafedrasi katta o‘qituvchisi (PhD), q.x.f.f.d. | Namangan davlat universiteti |
| № | Название ссылки |
|---|---|
| 1 | 1. Cлухай К.С. Осроках и количество подкормок для свеклы, Из работ Белотсарковского СХИ (Свеклосичное полеводство, 2001б №5б ст. 21-22. |
| 2 | 2. Ильюшенко И.В. Применение азотных удобрений под сахарную свеклу при различной обеспеченности минеральным азотом и подвижным фосфором черноземов Центрального федерального окруga //Сахарная свекла. – 2018. –№ 7. – с. 32–36. |
| 3 | 3. Дала тажрибаларини ўтказиш услублари Услубий қўлланма. – Тошкент. ЎзПИТИ, 2007. – 147 б. |
| 4 | 4. Методы агрохимических анализов почв и растений Средней Азии. Издание 5–е, Ташкент, 1973., 187-б. |
| 5 | 5. Доспехов Б.А. Методика полевого опыта. - М. Изд-во «Агропромиздат», 1985. – 352 с. |