logo
calendar22 октябр 2025
view2
Asosiy til:O'zbek

HISOBLASH SUYUQLIKLARI DINAMIKAS I (CFD) YORDAMIDA GELIOQURITGICHLARNI MODELLASHTIRISH

Fan yo'nalishi:
pdf

68f8b6a13c6e9.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Ushbu ilmiy maqolada hisoblash suyuqliklari dinamikasi (CFD) usuli asosida gelioquritgichlarda issiqlik va havo oqimi jarayonlari modellashtirildi hamda dorivor o‘simlik – katta bargizub (Plantago major) barglarini samarali va sifatli quritish imkoniyatlari o‘rganildi. Tadqiqotning asosiy maqsadi gelioquritgichlar konstruksiyasini optimallashtirish, quritish tezligini oshirish va mahsulot sifatini saqlab qolish uchun CFD texnologiyalari imkoniyatlarini baholashdan iborat. ANSYS Fluent dasturi yordamida quritgich ichidagi issiqlik taqsimoti, havo oqimi tezligi va harorat gradientlari modellashtirildi. Simulyatsiya shartlariga ko‘ra, quyosh energiyasi asosida isitiladigan havo harorati 55–65 °C oralig‘ida saqlanib, mahsulot ustiga yo‘naltirildi. Quritilayotgan bargizub barglarining boshlang‘ich namligi 82 %ni tashkil etdi va 3,5–4,5 soatlik quritish davomida bu ko‘rsatkich 10–12 %gacha kamaydi. CFD modellashtirish natijalari quyidagi ustunliklarni ko‘rsatdi: havo oqimi quritgich ichida bir xilda taqsimlanib, barcha barglar teng issiqlik ta’siriga uchradi; issiqlik energiyasining samarali ishlatilishi natijasida quritish muddati qisqardi; quritilgan mahsulotda biologik faol birikmalar (flavonoidlar, vitaminlar) saqlanishi ta’minlandi; quritgichning ichki geometriyasi, havo kirish va chiqish yo‘llari CFD asosida tahlil qilinib, loyihaning takomillashuvi uchun tavsiyalar ishlab chiqildi. Simulyatsiya natijalari eksperimental kuzatuvlar bilan solishtirildi va yuqori darajadagi moslik qayd etildi. CFD texnologiyasi yordamida ishlab chiqilgan model orqali gelioquritkichlarning samaradorligi oshirildi, quritish sifati yaxshilandi va issiqlik yo‘qotishlari minimallashtirildi. Mazkur tadqiqothisoblash suyuqliklari dinamikasi asosidagi yondashuvning dorivor o‘simliklar uchun mo‘ljallangan gelioquritgichlarni ilmiy loyihalash va amaliyotga joriy etishdagi yuqori salohiyatga ega ekanligini ko‘rsatadi.

MUALIFLAR

Teglar

# моделирование# лекарственные растения# эффективность# medicinal plants# modeling# heat transfer# теплообмен# modellashtirish# температура воздуха# drying process# issiqlik almashinuvi# quritish jarayoni# solar dryer# dorivor o‘simliklar# гелиосушилка# gelioquritgich# hisoblash suyuqliklari dinamikas# ANSYS Fluent# katta bargizub (Plantago major)# havo harorati# quritgich samaradorligi# вычислительная гидродинамика (CF# ANSYS Fluent# большой подорожник (Plantago ma-# процесс сушки# computational �luid dynamics (CF# common plantain (Plantago major)# air temperature# dryer ef�iciency

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Abduvaxitovna, S. S., & Isroilovich, U. K. (2024). Dorivor o‘simliklarni gelioquritish qurilmasida quritish jarayonini matematik modellashtirish. Ilm-Fan va Innovatsion Rivojlanish / Наука и Инновационное Развитие, 7(4), Article 4.

Barghi Jahromi, M. S., Kalantar, V., Samimi Akhijahani, H., & Kargarsharifabad, H. (2022). Recent progress on solar cabinet dryers for agricultural products equipped with energy storage using phase change materials. Journal of Energy Storage, 51, 104434. https://doi.org/10.1016/j. est.2022.104434

Chavan, A., Vitankar, V., Shinde, N., & Thorat, B. (2021). CFD simulation of solar grain dryer. Drying Technology, 39(8), 1101–1113. https://doi.org/10.1080/07373937.2020.1863422

Demissie, P., Hayelom, M., Kassaye, A., Hailesilassie, A., Gebrehiwot, M., & Vanierschot, M. (2019). Design, development and CFD modeling of indirect solar food dryer. Energy Procedia, 158, 1128–1134. https://doi.org/10.1016/j.egypro.2019.01.278

Department of Mechanical/Production Engineering, Abubakar Tafawa Balewa University, Ternenge Abur, B., Dandakouta, H., Department of Mechanical/Production Engineering, Abubakar Tafawa Balewa University, A. B, A., Department of Mechanical/Production Engineering, Abubakar Tafawa Balewa University, R.I, E., & Department of Mechanical/Production Engineering, Abubakar Tafawa Balewa University. (2020). Modeling and Simulation of an Indirect Natural Convection Solar Dryer with Thermal Storage Bed. International Journal of Engineering and Manufacturing, 10(4), 24– 42. https://doi.org/10.5815/ijem.2020.04.03

Ergun, F. (2023). EFFECTS OF DRYING METHODS ON AMOUNTS OF PHENOLIC AND FLAVONOID COMPOUNDS AND ANTIOXIDANT CAPACITY OF PLANTAGO LANCEOLATA L. The Journal of Animal and Plant Sciences, 1, 159–165. https://doi.org/10.36899/JAPS.2023.1.0604

Eshbobaev, J., Norkobilov, A., Usmanov, K., Khamidov, B., Kodirov, O., & Avezov, T. (2024). Control of Wastewater Treatment Processes Using a Fuzzy Logic Approach. The 3rd International Electronic Conference on Processes, 39. https://doi.org/10.3390/engproc2024067039

Getahun, E., Delele, M. A., Gabbiye, N., Fanta, S. W., Demissie, P., & Vanierschot, M. (2021). Importance of integrated CFD and product quality modeling of solar dryers for fruits and vegetables: A review. Solar Energy, 220, 88–110. https://doi.org/10.1016/j.solener.2021.03.049

Hamdi, I., Kooli, S., Elkhadraoui, A., Azaizia, Z., Abdelhamid, F., & Guizani, A. (2018). Experimental study and numerical modeling for drying grapes under solar greenhouse. Renewable Energy, 127, 936–946. https://doi.org/10.1016/j.renene.2018.05.027

Rejabov, S., Usmonov, B., Usmanov, K., & Artikov, A. (2024). Experimental Comparison of Open Sun and Indirect Convection Solar Drying Methods for Apricots in Uzbekistan. The 3rd International Electronic Conference on Processes, 26. https://doi.org/10.3390/engproc2024067026

Rejabov Sarvar Abdurasulovich, Usmonov Botir Shukurillayevich, & Artikov Asqar Asqarovich (2024). Oʻrik mevasini majburiy konveksiyali quyosh quritgichida quritish vaqtini hisoblash. Илм-фан ва инновацион ривожланиш / Наука и инновационное развитие, 7 (2), 48-60.

Romero, V. M., Cerezo, E., Garcia, M. I., & Sanchez, M. H. (2014). Simulation and Validation of Vanilla Drying Process in an Indirect Solar Dryer Prototype Using CFD Fluent Program. Energy Procedia, 57, 1651–1658. https://doi.org/10.1016/j.egypro.2014.10.156

Shaxnoza, S. (2017). Technology of Drying Medicinal Plants in Water-Heating Drying Installation. Agricultural Research & Technology: Open Access Journal, 9(5). https://doi.org/10.19080/ ARTOAJ.2017.09.555771

Sultanova, S., Usmanov, K., Ungbayeva, D., & Tadjibayeva, D. (2024). Development of adaptive neural-fuzzy models for predicting solar dryer performance. Universum: Technical Sciences, 122(5). https://doi.org/10.32743/UniTech.2024.122.5.17503

Usmanov, K. I., Yakubova, N. S., Urmanova, V. T., & Abdurasulova, G. E. (2023). Synthesis of a control system for the process of diesel fuel hydropuring with the Adar method. E3S Web of Conferences, 458, 01025. https://doi.org/10.1051/e3sconf/202345801025

Usmanov, K., Islamova, F., Rejabov, S., & Jabborov, A. (2024). MODELING THE DRYING OF MEDICINAL PLANTS IN A CABINET SOLAR DRYER. Universum: Technical Sciences, 129(12). https:// doi.org/10.32743/UniTech.2024.129.12.18979

Usmanov, K., Sultanova, S., Ungbayeva, D., & Maksudova, A. (2025). DYNAMIC MODELING AND THIN-LAYER DRYING OF PLANTAIN LEAVES IN SOLAR DRYERS. Universum: Technical Sciences, 130(1). https://doi.org/10.32743/UniTech.2025.130.1.19087

Vigneswaran, V. S., Ajithkumar, A., GaneshKumar, P., Sudhakar, P., Meikandan, M., Kumaresan, G., & Shanmugam, M. (2024). Comparative assessment of indirect cabinet solar dryers in various operating modes versus direct cabinet dryers: A techno-economic analysis. Solar Energy, 268, 112266. https://doi.org/10.1016/j.solener.2023.112266

Yakubova, N. (2023). INVESTIGATION OF FUZZY CONTROLLERS IN INTELLIGENT CONTROL SYSTEMS BASED ON QUANTUM COMPUTING. Universum: Technical Sciences, 108(3). https://doi. org/10.32743/UniTech.2023.108.3.15148

Yakubova, N. (2024). DINAMIK OBEKTLARNING BOSHQARISH TIZIMLARINI KVANT ALGORITMLARI YORDAMIDA TADQIQ ETISH. SCIENCE AND INNOVATIVE DEVELOPMENT, 7(1), 32-44.

Артиков, А. А., & Машарипова, З. А. (2016). Оптимальное программное управление процессом сушки при использовании микроволновой энергии. Хранение и переработка сельхозсырья, (3), 27-29.

Сидиков Исомиддин Хакимович, Усманов Комил Исроилович, Якубова Ноилахон Собиржоновна, & Казахбаев Сапарбай Атабаевич. (2020). НЕЧЕТКОЕ СИНЕРГЕТИЧЕСКОЕ УПРАВЛЕНИЕ НЕЛИНЕЙНЫХ СИСТЕМ. https://doi.org/10.24412/2181-1431-2020-2-16-19

public

SLIB.uz — O'zbekiston ilmiy jurnallari va maqolalar yagona tizimda ilmiy nashirlarni bir joyda ko'rish, izlash va ulardan foydalanish imkonini beruvchi zamonaviy platforma.

Ijtimoiy tarmoqlarda
instagramtelegramyoutubefacebook

Bog'lanish uchun

Manzil:Chilonzor tumani Qatortol ko'chasi 60B

Tel:+998(55)511-44-00

Savol-javob va takliflar uchun

© 2026 Barcha huquqlar himoyalangan.