logo
calendar18 Noyabr 2025
view6
Asosiy til:O'zbek

Zohid Kavsariy va uning ilmiy merosini o‘rganishga oid zamonaviy tadqiqotlar

Fan yo'nalishi:Til va tilshunoslikFalsafaTa'lim
pdf

10_ed2f90f4.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Mazkur maqolada hanafiy fiqhining so‘nggi davr yirik namoyandalaridan biri — Muhammad Zohid al-Kavsariy (1879–1952) hayoti, ilmiy faoliyati va merosining zamonaviy islomshunoslikdagi o‘rni tahlil qilingan. Tadqiqotda olimning fiqh, usulul-fiqh, kalom, hadis va manbashunoslik sohalaridagi asarlari, ularning ilmiy-metodologik yondashuvlari hamda hanafiylik maktabining keyingi rivojlanish bosqichlariga ko‘rsatgan ta’siri chuqur o‘rganilgan. Zohid Kavsariy o‘z davrida diniy tafakkurda ijtihodiy fikr yuritish, ilmni zamon ehtiyojlari bilan uyg‘unlashtirish, shuningdek, shariatni zamonaviy ijtimoiy muammolarga tatbiq etish g‘oyalarini ilgari surgan. Uning “Maqolot”, “al-Tanbih al-waqi‘at” va “al-Havi fi tarajim al-Hanafiyya” kabi asarlari nafaqat fiqh ilmi, balki musulmon tafakkurining metodologik asoslarini mustahkamlashda ham muhim o‘rin tutadi. Kavsariy ilmiy merosida hanafiy fiqhi va kalom o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik, diniy-mantiqiy tafakkurning falsafiy asoslari, shuningdek, manbashunoslik yondashuvining yangi tamoyillari yoritilgan. Tadqiqotda tarixiy-taqqosiy, kontent-tahlil va manbashunoslik uslublari qo‘llanilib, Kavsariy merosiga zamonaviy arab, turk va o‘zbek olimlari tomonidan berilgan baholar tahlil qilingan. Maqolada Kavsariy fikrlarining bugungi islomshunoslikda, xususan, fiqhiy yondashuvlarning modernizatsiyasi va ma’rifiy tafakkurning rivojida tutgan o‘rni asoslab berilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, Muhammad Zohid al-Kavsariy o‘z davrida ilmiy an’analarni yangicha tafakkur bilan uyg‘unlashtirgan, ijtihod eshigini ochiq saqlash zarurligini ta’kidlagan va diniy tafakkur mustaqilligini himoya qilgan allomadir. Uning ilmiy merosi bugungi kunda ham hanafiylik metodologiyasini, islom tafakkuri tarixini hamda diniy-ma’naviy yangilanish g‘oyalarini tadqiq etishda asosiy manbalardan biri sifatida e’tirof etiladi.

MUALLIFLAR

B.Xabibidinov

"O`ZBEKISTON XALQARO ISLOM AKADEMIYASI" DAVLAT MUASSASASI

Teglar

# metodologiya# fiqh# kalom# manbashunoslik# ilmiy meros# ijtihod# Hanafiylik# Zohid Kavsariy# usulul-fiqh# islom tafakkuri

O'XSHASH MAQOLALAR

SHU JURNALDAGI BOSHQA MAQOLALAR

Maqolani baholang

0
0 ta baho
5
4
3
2
1

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Gershevitch E., (1965). The Avestian Himn to Mithra. U.K. Cambridge.

Sulaymanova F., (1991). East and West. Tashkent. Fan.

Askharov A. (1977). Sopollitepa. Tashkent, Fan.

A.Ashirov, (2007). Beliefs and rituals of the Uzbek people. Tashkent. Publishing house of the National Library of Uzbekistan named after Alisher Navoi.

Akhmadiy A. (2015). The Daēva Cult in the Gāthās: An Ideological Archaeology of Zoroastrianism. New York.

Farabiy A., (1975). Shahnameh. Tashkent. Literature and Art.

Makham A., (2001). “Avesto” Literary and artistic monument. Tashkent, Sharq.

Qayumov A., (2000). The Old Avesta // Ancient Written Monuments. Tashkent, Yozuvchi / Writer.

Abdolniyozov B., Is’khoqov M., (2008). Avesta and ancient livestock. Tashkent.

Asqarov A., Shirinov T. (1993). Early Urban culture of the Bronze Age in Southern Central Asia. Samarkand.

Gafurov B., (1949). The history of the Tajik people. Political Literature.

Iskhakov M., (2022) Avesta: Zoroastrian “Gathas” (Meaning Translations and Hermeneutic Interpretations), Tashkent. - 304 p.

Bertel’s E., (1960). The history of Persian-Tajik literature. Moscow.

Doroshenko E., (1982). Zoroastrians in Iran. Moscow.

Makhmudova G., (2010). The philosophical essence of the Avesta. Tashkent. San’at / Art.

Аliev I., (1960)., History of Media. Baku, Azerbaijan Academy of Sciences.

Iskhakov M., Sulaymonov R. (1999). Reflections on the homeland of Zarathustra and the period in which he lived. History Of Uzbekistan vol.(1), pp. 45-54.

Iskhakov., Urazova R., (2013). Some issues of comparative analysis of the level of mythology and social relations (using the example of Rigveda and Avesta). “Avesto kadriyatlari: zamonaviilik, din va falsafa”. Tashkent: Conference materials, pp.72-80.

Lelekov L., (1992). Avesta in modern science. Moscow.

Boyse M., (1982). History of zoroastrianizm. Leiden.

Boyse M., (1988). Zoroastrians. Beliefs and customs. Nauka.

Mircha E., (2002). The Mysteries of Mithras // History of Faith and Religious Ideas. Kriterion.

Iskhakov M., (2001). Avesta. Yasht Book. Tashkent, Sharq.

Iskhakov M., (2001). Good and Evil in the Avesta: An Analysis of Mythological Layers. History of Uzbekistan vol. (3). pp. 22-30.

Iskhakov M., (2001). The first Zoroastrian period and Samarkand. History of Uzbekistan vol. (3). pp. 42-47.

Iskhakov M., (2007). Avesta: the Videvdat book. Tashkent, Tashkent Oriental Institute.

Стеблин-Каменский М.И., (1976). Myth. Nauka.

Urazova R., (2017). The functions and socio-historical essence of goddesses in Zoroastrianism. Tashkent.

Urazova R., (2022). Ameshaspentals and their functional analysis in Avesta (Asha-Vahishta and Vahu-mana. Philosophical sciences vol. (2), pp. 17-44.

Urazova R., (2023). Some notes on the Avesta script. Teaching of Imam-al Bukhari vol. (3), pp. 20-22.

Urazova R., (2023). Zoroastrism. Tashkent.

R.Urazova and others, (2024). Cocio-historical foundations of the monotheism (Ahura Mazda) in Ghats of Avesta. Synesis . Journal of North Eastern Society of Columbia University vol. (9), pp. 5-9.

Кosovseva S.G. (2021). The cult of fire, water and purity, or elements of Zoroastrianism in the ethno-religious tradition of the Ossetians. Kavkaz-Forum. Kavkaz-Forum vol. (7), pp. 91-104.

Tolstov S., (1948). Ancient Khorezm. Moscow State University.

Tolstov S., (1986). Religion in the History of the Peoples of the World. Politizdat.

Shaydullayev Sh.B., (2004). Avesta and early statehood. Society and Governance “ magazine vol. (4), pp. 42-43.

Livshits V.A., (1977). New Parthian documents from South Turkmenistan. Academy of Sciences.

Тokarev S.A., Religion in the History of the World’s Peoples. - Moscow: Politizdat Publishing House pp. 58, 81 and following.