logo
calendar24 Avgust 2026
view9
Asosiy til:O'zbek

Xoja Muhammad Porso tafsirining Naqshbandiya tariqatidagi ahamiyati

Fan yo'nalishi:
Milliy fan yo'nalishi (OAK):07.00.04 — Dinshunoslik
pdf

1._S.Karomova_Islom_ma_....pdf

PDF

ISLOM MAʼRIFATI

ISLOM MAʼRIFATI

Maqola chop etishsee more

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Mazkur maqola naqshbandiya tariqatining yirik namoyandasi Xoja Muhammad Porsoning “Tafsir” asari va uning tasavvufiy-ishoriy tafsirshunoslik an’anasidagi ahamiyatini yoritishga bagʻishlangan. Tadqiqotda Movarounnahr tafsir maktabining tarixiy taraqqiyoti, xususan, VIII-XV asrlardagi rivojlanish bosqichlari tahlil qilingan. Muallif Xoja Muhammad Porso tomonidan shariat (zohir) va tariqat (botin) tushunchalarining oʻzaro sintez qilinishi, uning asarida moturidiylik aqidasi va hanafiy mazhabi mezonlariga qat’iy amal qilinganligini ilmiy asoslab beradi. Maqolada Porsoning “Tafsir” asari naqshbandiya taʻlimotidagi “zikri xafiy” va “xilvat dar anjuman” kabi gʻoyalarning Qur’oniy asoslarini koʻrsatib beruvchi muhim manba ekanligi alohida taʻkidlanadi. Shuningdek, asarning oʻzidan keyingi forsiy tafsirshunoslikka, xususan, Husayn Voiz Koshifiy va Mulla Fathulloh Koshoniy ijodiga koʻrsatgan metodologik taʻsiri qiyosiy tahlil etilgan. Muallif tasavvufiy yuksalishning toʻrt bosqichi – shariat, tariqat, haqiqat va ma’rifat tushunchalarini Porsoning irfoniy qarashlari prizmasidan turib tushuntiradi. Tahlillar natijasida Xoja Muhammad Porsoning nafaqat buyuk mutasavvif, balki “olim-sufiy” konsepsiyasini qayta jonlantirgan ensiklopedik mufassir ekanligi haqida xulosalar chiqarilgan.

MUALLIFLAR

S.Karimova

"O`ZBEKISTON XALQARO ISLOM AKADEMIYASI" DAVLAT MUASSASASI

Teglar

# ma'rifat# Naqshbandiya# Movarounnahr# moturidiylik# ishoriy tafsir# Xoja Muhammad Porso# zohir va botin# shariat va tariqat# Husayn Voiz Koshifiy

SHU JURNALDAGI BOSHQA MAQOLALAR

Maqolani baholang

0
0 ta baho
5
4
3
2
1

Maqola idintifikatorlari

ROI:

https://eroi.uz/11.225/A026-587371

DOI:

Mavjud emas

Foydalanilgan adabiyotlar

Abdulmelik Ibrahimoğlu (2023). Muhammad Pärsä toʻliq tafsir yozganmi? Dicle universiteti ijtimoiy fanlar instituti jurnali.

Ajaiy Tagi va Soib Gʻulomabbos (2019). Tahlil-e naqsh-e oro va osor-e Xoja Muhammad Porso dar tariqat-e Naqshbandiya. Pajuhesh-ha-ye adab-e erfani (Gohar-e guya).

Komilov N., (1999). Tasavvuf. Tavhid asrori. Toshkent: Oʻzbekiston.

Mahmudxon Maxdum (1993). Bahouddin Balogardon (Maqomati Xoja Bahouddin Naqshband). Toshkent: Yozuvchi.

Malmir M. E., Salemian G. va Yari Gol S., (2022). Taysiri matuni sufiye-ye farsi bar “Tafsiri samoniya”-ye Xoja Muhammad Porso. Kohannoma-ye adab-i parsi jurnali.

Maqsudov D., (2019). Movarounnahr hanafiy mazhabi tafsirlari. Toshkent: Nashriyoti koʻrsatilmagan.

Mustafo Gohari Faxrobod (1398). Mulla Abdurahmon Jomiy va jarayonat-i farhangiy-mazhabiy-yi asr-i Temuriyon. Gohar-i guyo.

OʻzFA ShI asosiy fondi. №2180, Tafsiri Porso.

Rahimov K., (2020). Movarounnahr tasavvufi tarixi: taʼlimotning shakllanishi va tizimlashtirilishi (VIII-XI asrlar). Toshkent: Akademnashr.

Shamsiddin Dovudiy (1983). Tabaqotul mufassirin (J. 1.). Bayrut: Dorul kutubil ilmiyya.

Süleyman Ateş (1998). İşari Tefsirin. Istanbul: Yeni Ufuklar Neşriyat.

Usmonov I., (2009). Navodirul usul hikmatlari. Toshkent: Fan.

Usmonov I. va Saidova G., (2010). Yaqub Charxiy tafsirining turkiy tarjimasi (tarjimai tafsiri charxiy). Toshkent: Nashriyoti koʻrsatilmagan.

Usmonov I. va Saidova G., (2012). Movarounnahr turkiy tafsirlari tarixidan. Toshkent: Movarounnahr.

Xoja Abdulxoliq Gʻijduvoniy (2018). Maqomoti Yusuf Hamadoniy (Risoloi sohibiya). Toshkent: Movarounnahr.