logo
calendar14 Avgust 2025
view28
Main language:Uzbek

BALOG‘AT ILMINING RIVOJLANISHIDA SA’DUDDIN TAFTAZONIY ASARLARINING O‘RNI

Field of Science:
pdf

689d8d95641dd.pdf

PDF

The Maturiddiya

The Maturiddiya

Publish Articlesee more

ARTICLE ANNOTATION

quote
Mazkur maqolada arab tilining balog‘at fani, uning tarkibidagi bayon, maoniy va badi’ ilmlari, ushbu ilmlarning yuzaga kelish tarixi, hamda, ularning ajdodlardan qolgan og‘zaki va yozma ma’naviy merosni o‘rganishdagi ahamiyati bayon qilinadi. Shuningdek, arab tili balog‘atiga ulkan hissa qo‘shgan olimlar Jurjoniy, Zamaxshariy, Taftazoniy, Sakkokiy, Qazviniy haqida so‘z yuritiladi. Xususan, «Muṭawwal», «Muḫtasaru-l-ma‘āniy», «Šarḥu-l-miftāḥ» asarlari tekstologiyasi, tarkibiy tuzilishi, mazkur asarlardagi balog‘at qoidalari hamda terminlarining qo‘llanilishi borasida amalga oshirilgan tadqiqotlar Taftazoniyning balog‘at ilmining nazariy qoidalarini ishlab chiqishda o‘z uslubiga ega ekanini ko‘rsatadi. Ushbu asarlarda ilgari surilgan nazariy qarashlar balog‘at ilmi sohasida olib borilayotgan tadqiqotlar salmog‘ini oshirishga xizmat qiladi. Taftazoniyning balog‘atga doir barcha asarlari u yashagan davr taqozosi bilan sharh tarzida yozilgan. Olim avvalgi balog‘at sohasidagi olimlarining asarlarini batafsil o‘rganib chiqqani va ularni tahqiq qilib, sharhlar yozgani ma’lum bo‘ldi. Sa’duddin Taftazoniy balog‘at ilmi namoyondalari hisoblangan Abdulqohir Jurjoniy, Mahmud Zamaxshariy, Yusuf Sakkokiy, Mahmud Qazviniy va boshqa olimlarning balog‘at ilmiga oid qarashlariga nisbatan munosabat bildirgan. Taftazoniy Jurjoniy va Sakkokiyning balog‘at ilmiga oid ishlab chiqqan qoidalarini tanqidiy ko‘rib chiqqan, to‘g‘rilagan, kengaytirgan, osonlashtirgan va yangi qoidalar bilan kengaytirgan hamda ularga dalillar keltirgan.

AUTHORS

A.Abdurashid

Lecturer of the al-Azhar Department for Arabic Language and Literature, International Islamic Academy of Uzbekistan Doctor of philosophy (PhD) in philology

Tags

# bayon# polisemiya# arab tili balog‘at fani# maoniy# badi’# sinonomiya

OTHER ARTICLES IN THIS JOURNAL

Rate Article

0
0 ratings
5
4
3
2
1

Article Identifiers

ROI:

https://eroi.uz/11.0115/A0825-0009

DOI:

Not Available

References

Abu Yaqub Sakkokiy. (1999). Miftah al-ulum . Al-Bayam-al-Maani-al-badi. Qohira.

Ahmad al-Hoshimiy. (2008). «Javohir al-Balag‘a».Bayrut: Dar Al-Ihya.

Fanoriy. (2007).. Al-Hashiya ala-l-Mutavval. Bayrut: Dar Kutub.

Abdulqohir Jurjoniy. (1991). Asroru-l-balag’a. Jidda: Dar Al Madani.

Abdulaziz Atiq. (986). Ilmul maoniy. – Bayrut: Dar An-Nahda Al-Arabiy.

Abdulaziz Atiq. (2015). Ilmul Badi’ – Bayrut: Dar Al Nahda Al Arabiya.

Muhammad Ibn Haydar Bag‘dodiy. (1989). Ritorika qonuni. Bayrut.

Jaloliddin Suyutiy. (1967). Bug’yatul Vuot. Misr.

Shavqiy Doyf. (2008). Al-Balag’a at-tovvur vat-t-tarix. Bayrut.

Muhammad Abu Fadl Ali Muhammad Bag‘aviy. (1952). Harbiy, Kitob as-Sana'tayn. Qohira.

Mehmed Abdurrahmon. (1309). Tertîb-i Cedid Belagat-i Usmoniyye, Istanbul.

Abdurahmon Fehmi. (1304). Medresetu’l-Arab, Istanbul.

Badavi Tabana. (1988). Mu’jam al-balag’a al-arobiyya. Uchinchi nashr. Jidda: Dar al-Manara.

Abdulaziz Atiq. (1985). Ilmul Bayon. Bayrut: Dar An-Nahda Al-Arabiy.

Sa’duddin Taftazoniy. (2013). Ash-Sharhu-l-mutavval li talkhisi-l-miftah. Bayrut: Dar Al-Kutub Al-Ilmiyya.

Saduddin Taftazoniy. (2017). Mukhtasaru-l-maaniy sharh kitabi talkhis-l-miftahi. Istanbul: Dar ash-Shifo.

Saduddin Taftazoniy. (2020). Sharhu Miftahi-l-ulumi. Damashq: Dar At-Taqva.

Ibn Bahr Johiz. (2006). Kitab Al-bayan vat tabyiin. An-Nur kutubxonasi.

Jurjoniy. (2005). Daloil al-e’joz fi-l-maoni. Qohira: At-Tavfiqiyya kutubxonasi.

Abu Yaqub Sakkokiy. (1999). Miftah al-Ulum. Qohira.

Jaloliddin Qazviniy. (2003). Al-Izoh fi ulumi-l-balag’a. Livan: Dar Al-Kutub Al-Ilmiyya.

Bakri Shayx Amin. (1984). Al-Balag’a Al-Arobiyya fi savbiha aljadid. Bayrut.

Abdulaziz Atiq. (2015). Ilm al-badi. Bayrut: Dar Al Nahda Al Arabiya.

Nasrulloh Hacımüftüoğlu. (1988). «Belâgat Ekolleri va Anadolu Belagat Çalışmaları», EAÜİFD, VIII.

Fazl Hasan. (1997). Al-Balag’a - fununuha wa afnaanuha. O’mon: Dar al-Furqan.