logo
calendar13 октябр 2025
view2
Asosiy til:O'zbek

ИҚЛИМ ИСИШИ ШАРОИТИДА ТОҒ МУЗЛИКЛАРИ МОРФОМЕТРИК КЎРСАТКИЧЛАРИНИНГ ЎЗГАРИШИ (БАРҚИРОҚ МУЗЛИГИ МИСОЛИДА)

Fan yo'nalishi:
pdf

68ecdc0668bef.pdf

PDF

MAQOLA ANNOTATSIYASI

quote
Мақолада иқлим исиши шароитида Барқироқ музлигининг морфометрик кўрсаткичларидаги сўнгги ўзгаришлар таҳлил қилинган. Жаҳон Музликлар Мониторинги Хизмати (WGMS) базасидаги кузатувлар ва ГАТ усулларига таянган ҳолда 2017–2024 йиллардаги Барқироқ музлигининг майдон, узунлик ва мувозанат чизиғи баландлиги динамикаси баҳоланган. Натижаларга кўра, Ўрта Барқироқ музлиги майдони 0,38 км² га (-16%) камайган бўлса, унинг Шарқий тармоғи майдони 0,067 км² га (-11,8%) қисқарган. Узунлик бўйича қисқариш мос равишда 80 м (йилига ўртача ≈10 м) ва 223 м (йилига ≈32 м) ни ташкил этган. Мувозанат чизиғи баландлиги 2017–2023 йилларда 3724–3790 м оралиғида юқорилаб борган (Шарқий тармоқда 3748–3848 м). Барқироқ музлигида қайд этилган ўзгаришлар минтақадаги музликлар динамикасига иқлим исишининг таъсирини ортиб бораётганлигини тасдиқлайди.

MUALIFLAR

Teglar

# climate change# иқлим ўзгариши# изменение климата# ледник# музлик# glacier# музлик мониторинги# музлик майдони# музлик узунлиги# аккумуляция майдони# абляция майдони# мувозанат чизиғи# морфометрик кўрсаткичлар.# мониторинг ледника# площадь ледника# длина ледника# площадь аккумуляции# площадь абляции# линия равновесия# морфометрические показатели.# glacier monitoring# glacier area# glacier length# accumulation area# ablation area# equilibrium line

Maqolani baholang

0

0 ta

Maqola idintifikatorlari

Foydalanilgan adabiyotlar

Глазырин Г.Е., Горные ледниковые системы их структура и эволюция– Л.: Гидрометеоиздат, 1991. – 109 с

Каталог ледников СССР. – Л.: Гидрометеоиздат. – Т. 14. – Вып.1. – Ч. 1. – 1968. – 48 с.

Коновалов В.Г. Методика расчетов и дистанционных измерений пространственного распеределения годового баланса массы на ледниках // Тр. САНИИ. 1988. – Вып. 129 (210). – С. 65-75.

Ни А.А., Петров М.А., Тихановская А.А., Томашевска И.Г. Горное оледенение, климат, сток. –Tашкент: НУУз, 2006. – 206 с.

Савоскул О.С. Колебания ледников преферийных и внутренных областей Тянь-Шаня в голоцени. Автореферат диссертации на соискание учёной степени кандидата географических наук. – М.: 1994. – 24 с.

Сувонқулов С.С., Мамараимов А.Ж., Турғунов Д.М. Ойгаинг дарёси ҳавзаси ирмоқларининг морфометрик кўрсаткичларини ГАТ ёрдамида аниқлаш // Гидрометеорология ва атроф-муҳит мониторинги, 2024. №2. – Б. 51-58.

Сувонқулов С.С., Умирзақов Ғ.Ў., Мамиров Ҳ.A., Aкбаров Ф.Н., Эшмуратов Д.К., Петров М.A. Музликлардан тўйинадиган кичик тоғ дарёларининг гидрологик мониторинги (Барқироқсой мисолида) // Гидрометеорология ва атроф-муҳит мониторинги, 2022. №4. – Б. 80-90.

Умирзаков Г.У., Зулпихаров Г.Б. Изменение баланса массы ледника Баркрак Средний, под влиянием климатических факторов и его вклад в формирование стока реки Ойгаинг // География: природа и общество. 2022. – №2. – С. 637-642.

Умирзаков Г.У., Суванкулов С.С., Мамиров Х.А., Акбаров Ф.Н., Петров М.А. Выявление изменений режима малых горных водотоков ледникового питания (на примере реки Баркраксай) // География и водные ресурсы, 2023. №1. – С. 3-12.

Щетинников А.С. Ледники бассейна реки Пскем. – Л.: Гидрометеоиздат, 1976. – 120 с.

Электрон ресурс: United Nations. (2015). Sustainable development goals: Climate change. URL: https://www.un.org/sustainabledevelopment/climate-change/

public

SLIB.uz — O'zbekiston ilmiy jurnallari va maqolalar yagona tizimda ilmiy nashirlarni bir joyda ko'rish, izlash va ulardan foydalanish imkonini beruvchi zamonaviy platforma.

Ijtimoiy tarmoqlarda
instagramtelegramyoutubefacebook

Bog'lanish uchun

Manzil:Chilonzor tumani Qatortol ko'chasi 60B

Tel:+998(55)511-44-00

Savol-javob va takliflar uchun

© 2026 Barcha huquqlar himoyalangan.